# Vibrio spp.

Inne nazwy: Przecinkowce, Vibrio, Vibrio cholerae, Przecinkowiec cholery, Vibrio parahaemolyticus, Vibrio vulnificus, Vibrio fluvialis, Vibrio alginolyticus, Cholera

Rozdział EUCAST: Vibrio spp. (strona 112)

Źródło: „Tabele interpretacji wyników oznaczania lekowrażliwości zgodnie z zaleceniami EUCAST 2026” (16.0, obowiązuje od 2026-01-01), prof. dr hab. n. med. Walerii Hryniewicz, mgr Ewy Gabińskiej i dr n. med. Doroty Żabickiej. Dokument źródłowy: https://korld.nil.gov.pl/wp-content/uploads/2026/05/Tabele-interpretacji-lekowrazliwosci-wg-EUCAST-wersja-16.0-styczen-2026-r.pdf

Wersja HTML: https://lekify.pl/drobnoustroj/vibrio-spp

- Wartości graniczne obowiązują dla V. alginolyticus, V. cholerae, V. fluvialis, V. parahaemolyticus i V. vulnificus.

## Wartości graniczne

MIC S = wrażliwy przy MIC ≤ wartości, MIC R = oporny przy MIC > wartości. Strefa S = wrażliwy przy strefie ≥ wartości, strefa R = oporny przy strefie < wartości. ATU = obszar niepewności technicznej.

### Cefalosporyny

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Cefotaksym | bez wskazanej drogi | 5 µg | ≤ 0,25 mg/L | > 0,25 mg/L | ≥ 21 mm | < 21 mm | — |
| Cefotaksym, V. fluvialis | bez wskazanej drogi | — | niewystarczające dowody (IE) | niewystarczające dowody (IE) | niewystarczające dowody (IE) | niewystarczające dowody (IE) | — |
| Ceftazydym | bez wskazanej drogi | 10 µg | ≤ 1 mg/L | > 1 mg/L | ≥ 22 mm | < 22 mm | — |

### Karbapenemy

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Meropenem | bez wskazanej drogi | 10 µg | ≤ 0,5 mg/L | > 0,5 mg/L | ≥ 24 mm | < 24 mm | — |

### Fluorochinolony

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Cyprofloksacyna | bez wskazanej drogi | 5 µg | ≤ 0,25 mg/L | > 0,25 mg/L | ≥ 23 mm | < 23 mm | A |
| Lewofloksacyna | bez wskazanej drogi | 5 µg | ≤ 0,25 mg/L | > 0,25 mg/L | ≥ 23 mm | < 23 mm | A |
| Pefloksacyna (wyłącznie badanie przesiewowe) | bez wskazanej drogi | 5 µg | nie dotyczy | nie dotyczy | ≥ 22 mm | < 22 mm | A |

Przypisy:

- A: Wrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z wyniku badania przesiewowego z użyciem krążka z pefloksacyną.

### Tetracykliny

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Doksycyklina | bez wskazanej drogi | — | ≤ 0,5 mg/L | > 0,5 mg/L | Komentarz | Komentarz | A |
| Tetracyklina (wyłącznie badanie przesiewowe) | bez wskazanej drogi | 30 µg | nie dotyczy | nie dotyczy | ≥ 20 mm | < 20 mm | 1, A |

Przypisy:

- 1/A: Wrażliwość na doksycyklinę (i tetracyklinę, gdy doksycyklina nie jest dostępna) jest wnioskowana z oznaczenia lekowrażliwości na tetracyklinę metodą dyfuzyjno-krążkową.

### Różne leki

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Trimetoprim-sulfametoksazol | bez wskazanej drogi | 1,25-23.75 µg | ≤ 0,25 mg/L | > 0,25 mg/L | ≥ 21 mm | < 21 mm | 1 |

Przypisy:

- 1: Trimetoprim:sulfametoksazol w stosunku 1:19. Wartość graniczna wyrażona dla stężenia trimetroprimu.

### Penicyliny

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Piperacylina-tazobaktam | bez wskazanej drogi | 30-6 µg | ≤ 1 mg/L | > 1 mg/L | ≥ 26 mm | < 26 mm | 1 |

Przypisy:

- 1: Dla celów oznaczania lekowrażliwości, stężenie tazobaktamu ustalono na 4 mg/L.

### Makrolidy i linkozamidy

| Antybiotyk | Droga | Krążek | MIC S | MIC R | Strefa S | Strefa R | Uwagi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Azytromycyna | bez wskazanej drogi | 15 µg | ≤ 4 mg/L | > 4 mg/L | ≥ 16 mm | < 16 mm | A |
| Erytromycyna (wyłącznie badanie przesiewowe) | bez wskazanej drogi | 15 µg | nie dotyczy | nie dotyczy | ≥ 12 mm | < 12 mm | 1, A |

Przypisy:

- 1/A: Wrażliwość na azytromycynę (i erytromycynę, gdy azotrymycyna nie jest dostępna) jest wnioskowana z oznaczenia lekowrażliwości na erytromycynę metodą dyfuzyjno-krążkową.

Ze względu na brak danych klinicznych o skuteczności terapii związanych z wartościami MIC drobnoustrojów wywołujących zakażenie, EUCAST nie był w stanie określić właściwych klinicznych wartości granicznych dla miejscowego stosowania antybiotyków. W celu odróżnienia izolatów z nabytymi mechanizmami i bez mechanizmów oporności laboratoriom zaleca się stosowanie standardowych wartości granicznych lub wartości punktów odcięcia wymienionych poniżej (więcej informacji w zakładce Guidance Documents na stronie www.eucast.org). Raportując lekowrażliwość antybiotyków do stosowania miejscowego, należy poinformować, że podane wyniki odnoszą się tylko do stosowania miejscowego.

## Dawkowanie

### Piperacylina-tazobaktam
- Dawka standardowa: (4 g piperacyliny + 0,5 g tazobaktamu) co 6 godz. iv (30-minutowe wlewy) lub co 8 godz. (przedłużone 4-godzinne wlewy)
- Dawka wysoka: piperacyliny 4 g + tazobaktamu 0,5 g co 6 godz. dożylnie przedłużone 3 - godzinne wlewy
- : Niższa dawka (4 g piperacyliny + 0,5 g tazobaktamu) co 8 godz. iv (30-minutowe wlewy) jest odpowiednia w niektórych zakażeniach, takich jak powikłane ZUM, zakażenia wewnątrzbrzuszne i zakażenia stopy cukrzycowej, ale nie w przypadku zakażeń wywołanych przez izolaty oporne na cefalosporyny trzeciej generacji.
### Cefotaksym
- Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie
- Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 6 godz. iv
- S. aureus: tylko wysoka dawka
### Ceftazydym
- Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie; 1 g co 4 godz. dożylnie
### Meropenem
- Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 30 min.
- Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 3 godz.
- Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 8 godz. iv w ciągu 30 min. (lub w ciągu 3 godz.)
### Cyprofloksacyna
- Dawka standardowa: 0,5 g co 12 godz. doustnie; 0,4 g co 12 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: 0,75 g co 12 godz. doustnie; 0,4 g co 8 godz. dożylnie
- Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 0,4 g co 8 godz. iv
### Lewofloksacyna
- Dawka standardowa: 0,5 g co 24 godz. doustnie; 0,5 g co 24 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: 0,5 g co 12 godz. doustnie; 0,5 g co 12 godz. dożylnie
### Azytromycyna
- Dawka standardowa: 0,5 g co 24 godz. doustnie; 0,5 g co 24 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: Brak
- Niepowikłana rzeżączka: 2 g doustnie w dawce jednorazowej
### Erytromycyna
- Dawka standardowa: 0,5 g co 6–12 godz. doustnie; 0,5 g co 6–12 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania
### Doksycyklina
- Dawka standardowa: 0,1 g co 24 godz. doustnie
- Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania
### Tetracyklina
- Dawka standardowa: 0,25 g co 6 godz. doustnie
- Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania
### Trimetoprim-sulfametoksazol
- Dawka standardowa: trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. doustnie; trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. dożylnie
- Dawka wysoka: trimetoprimu 0,24 g + sulfametoksazolu 1,2 g co 12 godz. doustnie; trimetoprimu 0,24 g + sulfametoksazolu 1,2 g co 12 godz. bez wskazanej drogi
- Niepowikłane ZUM: trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. doustnie
- Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: (5 mg/kg, max 0,48 g trimetoprimu + 25 mg/kg, max 2,4 g sulfametoksazolu) co 8 godz. iv

- Wartości graniczne EUCAST odnoszą się do przedstawionych dawek leków (patrz sekcja 8 w Rationale Documents). Inne schematy dawkowania, które skutkują równoważną ekspozycją na lek, również są dopuszczalne. Poniższa tabela nie powinna być używana jako kompletny przewodnik do dawkowania w praktyce klinicznej, gdyż dawki mogą się znacznie różnić w zależności od wskazania. Nie zastępuje ona szczegółowych wytycznych krajowych, regionalnych czy lokalnych. Jeżeli wytyczne krajowe znacząco różnią się od wymienionych poniżej, wartości graniczne EUCAST mogą być nieodpowiednie. Sytuacje, w których stosowane są dawki mniejsze niż standardowe lub wysokie, powinny być omawiane lokalnie.
- Niepowikłane ZUM: ostre, sporadyczne lub nawracające zakażenia dolnych dróg moczowych (niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego) u pacjentów bez znanych, istotnych nieprawidłowości anatomicznych lub czynnościowych w obrębie dróg moczowych lub chorób towarzyszących.
- Wartości graniczne EUCAST są oparte na standardowych i, tam gdzie ma to zastosowanie, na wysokich dawkach antybiotyków. Schematy dawkowania pochodzą albo z Charakterystyk Produktu Leczniczego, zatwierdzonych przez EMA, albo (szczególnie w przypadku starszych leków) są to dawki powszechnie stosowane w krajach europejskich. Dla niektórych często występujących infekcji lub w przypadku, gdy ciężkość przebiegu danego rodzaju zakażenia wymaga specjalnego postępowania, EUCAST opracował dodatkowe wytyczne dotyczące dawkowania (np. zakażenia układu moczowego) i/lub osobne wartości graniczne (np. zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych).

## Metodyka oznaczania

### Oznaczanie MIC
Oznaczanie wartości MIC (metodą mikrorozcieńczeń w bulionie zgodnie z normą ISO 20776-1)
- Podłoże: Mueller-Hinton bulion z dodatkiem kationów
- Inokulum: 5x10^5 CFU/mL
- Hodowla: zakryte płytki, warunki tlenowe, 35±1 ºC, 18±2 godz.
- Odczyt: jeśli nie zaznaczono inaczej, wartości MIC należy odczytywać jako najniższe stężenie leku, które całkowicie hamuje widoczny wzrost drobnoustroju. Więcej informacji w dokumencie: „EUCAST reading guide for broth microdilution” (https://www.eucast.org/ast_of_bacteria/mic_determination).
- Kontrola jakości: Escherichia coli ATCC 25922. Do kontroli antybiotyków, których ten szczep nie obejmuje oraz kontroli inhibitora w połączeniach β-laktam-inhibitor, patrz Tabele Kontroli Jakości EUCAST.

### Metoda dyfuzyjno-krążkowa
Metoda dyfuzyjno-krążkowa zgodnie z EUCAST
- Podłoże: Mueller-Hinton agar
- Inokulum: zawiesina o gęstości 0,5 McFarlanda
- Hodowla: warunki tlenowe, 35±1 ºC, 18±2
- Odczyt: jeśli nie zaznaczono inaczej, od spodu płytki, na czarnym tle, w świetle odbitym; odczytywać wielkość strefy całkowitego zahamowania wzrostu bakterii. Więcej informacji w dokumencie: „EUCAST reading guide for disk diffusion” (https://www.eucast.org/ast_of_bacteria/disk_diffusion_methodology/) oraz „Oznaczenie lekowrażliwości metodą dyfuzyjno-krążkową” (https://korld.nil.gov.pl/rekomendacje/rekomendacje-eucast/).
- Kontrola jakości: Escherichia coli ATCC 25922. Do kontroli antybiotyków, których ten szczep nie obejmuje oraz kontroli inhibitora dla krążków z połączeniami β-laktam-inhibitor, patrz Tabele Kontroli Jakości EUCAST.

---

Lekify odtwarza treść dokumentu EUCAST/KORLD i nie tworzy własnych zaleceń. Źródłem rozstrzygającym jest oryginalny dokument. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje decyzji lekarza ani diagnosty.
