Przejdź do treści

Enterococcus spp.

Wartości graniczne na podstawie dokumentu Tabele interpretacji wyników oznaczania lekowrażliwości zgodnie z zaleceniami EUCAST 2026, wersja 16.0, obowiązuje od 2026-01-01.

Pełna macierz lekowrażliwości

Wartości graniczne

Tetracykliny

Erawacyklina

Krążek
20 µg
MIC wrażliwy
≤ 0,25 mg/L
MIC oporny
> 0,25 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 22 mm
Strefa oporny
< 22 mm

Dawka standardowa: 1 mg/kg co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Tygecyklina

Krążek
15 µg
MIC wrażliwy
≤ 0,5 mg/LDo oznaczania MIC tigecykliny metodą mikrorozcieńczeń w bulionie należy stosować podłoża przygotowane w dniu wykonania oznaczeń.
MIC oporny
> 0,5 mg/LDo oznaczania MIC tigecykliny metodą mikrorozcieńczeń w bulionie należy stosować podłoża przygotowane w dniu wykonania oznaczeń.
Strefa wrażliwy
≥ 20 mm
Strefa oporny
< 20 mm

1Izolaty niewrażliwe występują niezwykle rzadko lub nie były dotychczas stwierdzane. Wyniki identyfikacji i oceny lekowrażliwości każdego takiego izolatu powinny zostać potwierdzone, a izolat przesłany do laboratorium referencyjnego.

Dawka standardowa: dawka nasycająca 0,1 g, następnie 50 mg co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Doksycyklina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,1 g co 24 godz. doustnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Minocyklina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,1 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Tetracyklina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,25 g co 6 godz. doustnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Glikopeptydy

Teikoplanina

Krążek
30 µg
MIC wrażliwy
≤ 2 mg/L
MIC oporny
> 2 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 16 mm
Strefa oporny
< 16 mm

Dawka standardowa: 0,4 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Przypis do tłumaczenia polskiego: Zwykle pierwsze trzy dawki 400 mg co 12 godz. iv, a następnie 400 mg co 24 godz.

Wankomycyna

E. faecalis i E. faecium

Krążek
5 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 12 mmWrażliwe na wankomycynę E. faecalis i E. faecium w metodzie dyfuzyjno-krążkowej dają wyraźne granice stref zahamowania wzrostu i brak kolonii w obrębie strefy. Krawędzie stref należy oglądać w świetle przechodzącym (pod światło). Jeśli krawędzie strefy są rozmyte, obserwuje się wzrost kolonii w obrębie strefy zahamowania wzrostu lub nie ma pewności, co do wyniku, należy wykonać test potwierdzający metodą PCR lub raportować jako oporny (patrz zdjęcia poniżej), nawet jeśli wielkość strefy zahamowania wzrostu wynosi ≥ 12 mm. Nie wolno raportować izolatu jako wrażliwy przed upływem 24 godzinnej inkubacji.
Strefa oporny
< 12 mmWrażliwe na wankomycynę E. faecalis i E. faecium w metodzie dyfuzyjno-krążkowej dają wyraźne granice stref zahamowania wzrostu i brak kolonii w obrębie strefy. Krawędzie stref należy oglądać w świetle przechodzącym (pod światło). Jeśli krawędzie strefy są rozmyte, obserwuje się wzrost kolonii w obrębie strefy zahamowania wzrostu lub nie ma pewności, co do wyniku, należy wykonać test potwierdzający metodą PCR lub raportować jako oporny (patrz zdjęcia poniżej), nawet jeśli wielkość strefy zahamowania wzrostu wynosi ≥ 12 mm. Nie wolno raportować izolatu jako wrażliwy przed upływem 24 godzinnej inkubacji.

Dawka standardowa: 0,5 g co 6 godz. dożylnie · 1 g co 12 godz. dożylnie · 2 g co 24 godz. bez wskazanej drogi we wlewie ciągłym

Dawka wysoka: Brak

Uwaga: W zależności od masy ciała. Wskazane monitorowanie stężenia terapeutycznego leku w surowicy w celu dostosowania dawkowania.

Wankomycyna

E. casseliflavus i E. gallinarum

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Wankomycyna

inne enterokoki

Krążek
5 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 15 mm
Strefa oporny
< 15 mm

Dalbawancyna

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: 1 g dawka jednorazowa iv w ciągu 30 min. pierwszego dnia. Jeśli trzeba, 0,5 g dawka jednorazowa iv w ciągu 30 min. ósmego dnia

Dawka wysoka: Brak

Przypis do tłumaczenia polskiego: Można podać w jednej dawce 1,5 g iv

Orytawancyna

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: 1.2 g x 1 (pojedyncza dawka) iv w ciągu 3 godz.

Dawka wysoka: Brak

Telawancyna

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: 10 mg/kg co 24 godz. dożylnie w ciągu 1 godz.

Dawka wysoka: Brak

Makrolidy i linkozamidy

Chinupristyna-dalfopristyna

E. faecium

Krążek
15 µg
MIC wrażliwy
≤ 1 mg/L
MIC oporny
> 1 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 22 mm
Strefa oporny
< 22 mm

Dawka standardowa: 7,5 mg/kg co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Azytromycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 24 godz. doustnie · 0,5 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłana rzeżączka: 2 g doustnie w dawce jednorazowej

Klarytromycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,25 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Uwaga: W niektórych krajach dostępna jest klarytromycyna do podawania dożylnego (0,5 g co 12 godz.), stosowana głównie do leczenia zapalenia płuc.

Erytromycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 6–12 godz. doustnie · 0,5 g co 6–12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Roksytromycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,15 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Klindamycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,3 g co 12 godz. doustnie · 0,6 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Uwaga: Stosowanie wyższych dawek jest zależne od przebiegu i typu zakażenia lub ekspozycji na lek w miejscu zakażenia.

Penicyliny

Ampicylinadożylnie

Krążek
2 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 10 mmDla E. faecalis opornych na ampicylinę w oznaczaniu metodą dyfuzyjno-krążkową, należy potwierdzić wynik wykonując oznaczenie MIC.
Strefa oporny
< 10 mmDla E. faecalis opornych na ampicylinę w oznaczaniu metodą dyfuzyjno-krążkową, należy potwierdzić wynik wykonując oznaczenie MIC.

Dawka standardowa: 2 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 6 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 4 godz. iv

Amoksycylinadożylnie

MIC wrażliwy
≤ 4 mg/LWrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.
MIC oporny
> 4 mg/LWrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.
Strefa
Wrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.

Dawka standardowa: 1 g co 6–8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 4 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 4 godz. iv

Amoksycylinadoustnie

wyłącznie niepowikłane ZUM

MIC wrażliwy
≤ 4 mg/LWrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.
MIC oporny
> 4 mg/LWrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.
Strefa
Wrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.

Dawka standardowa: 0,5 g co 8 godz. doustnie

Dawka wysoka: 0,75–1 g co 8 godz. doustnie

Niepowikłane ZUM: 0,5 g co 8 godz. doustnie

Amoksycylinadoustnie

inne wskazania · E. faecalis

MIC wrażliwy
brak kategorii S (0,001 mg/L)Izolaty wrażliwe na ampicylinę nie posiadają fenotypowo wykrywalnych mechanizmów oporności i określone leki mogą zostać użyte w dużych dawkach w terapii skojarzonej (patrz Komentarz 4/D). Izolaty oporne na ampicylinę mogą być raportowane jako oporne na wyszczególnione leki.4/D: Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/
MIC oporny
(> 4 mg/L)Izolaty wrażliwe na ampicylinę nie posiadają fenotypowo wykrywalnych mechanizmów oporności i określone leki mogą zostać użyte w dużych dawkach w terapii skojarzonej (patrz Komentarz 4/D). Izolaty oporne na ampicylinę mogą być raportowane jako oporne na wyszczególnione leki.4/D: Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/
Strefa
Izolaty wrażliwe na ampicylinę nie posiadają fenotypowo wykrywalnych mechanizmów oporności i określone leki mogą zostać użyte w dużych dawkach w terapii skojarzonej (patrz Komentarz 4/D). Izolaty oporne na ampicylinę mogą być raportowane jako oporne na wyszczególnione leki. Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/4/D: Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/

Ampicylina-sulbaktamdożylnie

MIC i strefa
Wrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.

2Dodanie inhibitora β-laktamazy nie zwiększa korzyści klinicznych. Enterokoki produkujące beta-laktamazy występują niezwykle rzadko.

Dawka standardowa: ampicyliny 2 g + sulbaktamu 1 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: ampicyliny 2 g + sulbaktamu 1 g co 6 godz. dożylnie

Amoksycylina-kwas klawulanowydożylnie

MIC i strefa
Wrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.

2Dodanie inhibitora β-laktamazy nie zwiększa korzyści klinicznych. Enterokoki produkujące beta-laktamazy występują niezwykle rzadko.

Dawka standardowa: amoksycyliny 1 g + kw. klawulanowego 0,2 g co 6–8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: amoksycyliny 2 g + kw. klawulanowego 0,2 g co 8 godz. dożylnie

Amoksycylina-kwas klawulanowydoustnie

wyłącznie niepowikłane ZUM

MIC i strefa
Wrażliwość może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na ampicylinę.

2Dodanie inhibitora β-laktamazy nie zwiększa korzyści klinicznych. Enterokoki produkujące beta-laktamazy występują niezwykle rzadko.

Dawka standardowa: amoksycyliny 0,5 g + kw. klawulanowego 0,125 g co 8 godz. doustnie

Dawka wysoka: amoksycyliny 0,875 g + kw. klawulanowego 0,125 g co 8 godz. doustnie

Niepowikłane ZUM: amoksycyliny 0,5 g + kwasu klawulanowego 0,125 g co 8 godz. doustnie

Uwaga: Amoksycylina z kwasem klawulanowym ma osobne wartości graniczne dla zakażeń uogólnionych i niepowikłanych ZUM. Kiedy amoksycylina z kwasem klawulanowym jest raportowana dla niepowikłanych ZUM, należy jasno zaznaczyć, że kategoria wrażliwości odnosi się wyłącznie do niepowikłanych ZUM.

Amoksycylina-kwas klawulanowydoustnie

inne wskazania · E. faecalis

MIC i strefa
Izolaty wrażliwe na ampicylinę nie posiadają fenotypowo wykrywalnych mechanizmów oporności i określone leki mogą zostać użyte w dużych dawkach w terapii skojarzonej (patrz Komentarz 4/D). Izolaty oporne na ampicylinę mogą być raportowane jako oporne na wyszczególnione leki. Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/4/D: Informacje, jak używać wartości granicznych w nawiasach pod adresem: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/

2Dodanie inhibitora β-laktamazy nie zwiększa korzyści klinicznych. Enterokoki produkujące beta-laktamazy występują niezwykle rzadko.

Piperacylina

E. faecalis

Krążek
30 µg
MIC wrażliwy
brak kategorii S (0,001 mg/L)
MIC oporny
> 16 mg/L
Strefa wrażliwy
brak kategorii S (50 mm)
Strefa oporny
< 18 mm

Dawka standardowa: 4 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 4 g co 6 godz. dożylnie przedłużone 3 - godzinne wlewy

Uwaga: Wysoka dawka w przypadku poważnych zakażeń

Piperacylina-tazobaktam

E. faecalis

Krążek
30-6 µg
MIC wrażliwy
brak kategorii S (0,001 mg/L)Dla celów oznaczania lekowrażliwości ustalono stężenie tazobaktamu na 4 mg/L.
MIC oporny
> 16 mg/LDla celów oznaczania lekowrażliwości ustalono stężenie tazobaktamu na 4 mg/L.
Strefa wrażliwy
brak kategorii S (50 mm)
Strefa oporny
< 18 mm

2Dodanie inhibitora β-laktamazy nie zwiększa korzyści klinicznych. Enterokoki produkujące beta-laktamazy występują niezwykle rzadko.

Dawka standardowa: (4 g piperacyliny + 0,5 g tazobaktamu) co 6 godz. iv (30-minutowe wlewy) lub co 8 godz. (przedłużone 4-godzinne wlewy)

Dawka wysoka: piperacyliny 4 g + tazobaktamu 0,5 g co 6 godz. dożylnie przedłużone 3 - godzinne wlewy

Uwaga: Niższa dawka (4 g piperacyliny + 0,5 g tazobaktamu) co 8 godz. iv (30-minutowe wlewy) jest odpowiednia w niektórych zakażeniach, takich jak powikłane ZUM, zakażenia wewnątrzbrzuszne i zakażenia stopy cukrzycowej, ale nie w przypadku zakażeń wywołanych przez izolaty oporne na cefalosporyny trzeciej generacji.

Penicylina benzylowa

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,6 g (1 mln.j.m.) co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 1,2 g (2 mln.j.m.) co 4 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2,4 g (4 mln.j.m.) co 4 godz. iv

Tikarcylina-kwas klawulanowy

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: tikarcyliny 3 g + kw. klawulanowego 0,1–0,2 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: tikarcyliny 3 g + kw. klawulanowego 0,1 co 4 godz. dożylnie

Temocylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 2 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie

Uwaga: Dawkę 2 g co 12 godz. iv stosowano w leczeniu niepowikłanego ZUM wywołanego przez bakterie z mechanizmami oporności na antybiotyki β-laktamowe.

Fenoksymetylopenicylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5–2 g co 6–8 godz. doustnie (w zależności od gatunku i/lub rodzaju zakażenia)

Dawka wysoka: Brak

Oksacylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Kloksacylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 6 godz. doustnie · 1 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 4 godz. iv

Dikloksacylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5–1 g co 6 godz. doustnie · 1 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Flukloksacylina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. doustnie · 2 g co 6 godz. dożylnie · 1 g co 4 godz. dożylnie (alternatywnie)

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 4 godz. iv

Mecylinam (piwmecylinam)doustnie

wyłącznie niepowikłane ZUM

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,2–0,4 g co 8 godz. doustnie

  • Przypis do tłumaczenia polskiego:
  • Informacje o postępowaniu w przypadku konieczności zastosowania penicyliny w
  • terapii, patrz aktualna wersja dokumentu „Stanowisko Zespołu Roboczego ds.
  • oznaczania lekowrażliwości zgodnie z zaleceniami EUCAST w sprawie najczęściej
  • zgłaszanych pytań dotyczących stosowania rekomendacji EUCAST”, dostępna na
  • stronie KORLD https://korld.nil.gov.pl/

Fluorochinolony

Cyprofloksacyna

wyłącznie niepowikłane ZUM

Krążek
5 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 15 mmKrążek z norfloksacyną może być używany do badania przesiewowego wykrywającego oporność na fluorochinolony, patrz komentarz C.C: Wrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.
Strefa oporny
< 15 mmKrążek z norfloksacyną może być używany do badania przesiewowego wykrywającego oporność na fluorochinolony, patrz komentarz C.C: Wrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.

Dawka standardowa: 0,5 g co 12 godz. doustnie · 0,4 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 0,75 g co 12 godz. doustnie · 0,4 g co 8 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 0,4 g co 8 godz. iv

Lewofloksacyna

wyłącznie niepowikłane ZUM

Krążek
5 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 15 mmKrążek z norfloksacyną może być używany do badania przesiewowego wykrywającego oporność na fluorochinolony, patrz komentarz C.C: Wrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.
Strefa oporny
< 15 mmKrążek z norfloksacyną może być używany do badania przesiewowego wykrywającego oporność na fluorochinolony, patrz komentarz C.C: Wrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.

Dawka standardowa: 0,5 g co 24 godz. doustnie · 0,5 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 0,5 g co 12 godz. doustnie · 0,5 g co 12 godz. dożylnie

Moksyfloksacyna

MIC i strefa
Moksifloksacyna była stosowana w doustnej terapii sekwencyjnej w zapaleniu wsierdzia wywołanym przez Enterococcus faecalis. Dla moksifloksacyny brak jest klinicznych wartości granicznych, ale należy wykluczyć występowanie nabytej oporności (izolaty o MIC >1 mg/L). Test przesiewowy z krążkiem z norfloksacyną może być użyty do wykluczenia obecności mechanizmów oporności. W przypadku ujemnego wyniku badania przesiewowego izolat należy raportować jako „pozbawiony mechanizmów oporności na fluorochinolony”, ale nie jako wrażliwy na moksifloksacynę.

Dawka standardowa: 0,4 g co 24 godz. doustnie · 0,4 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 0,4 g co 24 godz. iv

Delafloksacyna

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: 0,45 g co 12 godz. doustnie · 0,3 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Kwas nalidyksowy

wyłącznie badanie przesiewowe

MIC wrażliwy
nie dotyczy
MIC oporny
nie dotyczy
Strefa wrażliwy
nie dotyczy
Strefa oporny
nie dotyczy

Norfloksacyna

wyłącznie badanie przesiewowe

Krążek
10 µg
MIC wrażliwy
nie dotyczy
MIC oporny
nie dotyczy
Strefa wrażliwy
≥ 12 mmWrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.1/B: Moksifloksacyna była stosowana w doustnej terapii sekwencyjnej w zapaleniu wsierdzia wywołanym przez Enterococcus faecalis. Dla moksifloksacyny brak jest klinicznych wartości granicznych, ale należy wykluczyć występowanie nabytej oporności (izolaty o MIC >1 mg/L). Test przesiewowy z krążkiem z norfloksacyną może być użyty do wykluczenia obecności mechanizmów oporności. W przypadku ujemnego wyniku badania przesiewowego izolat należy raportować jako „pozbawiony mechanizmów oporności na fluorochinolony”, ale nie jako wrażliwy na moksifloksacynę.
Strefa oporny
< 12 mmWrażliwość na ciprofloksacynę i lewofloksacynę może być wywnioskowana z oznaczenia wrażliwości na norfloksacynę w badaniu przesiewowym. Dla moksifloksacyny, patrz komentarz 1/B.1/B: Moksifloksacyna była stosowana w doustnej terapii sekwencyjnej w zapaleniu wsierdzia wywołanym przez Enterococcus faecalis. Dla moksifloksacyny brak jest klinicznych wartości granicznych, ale należy wykluczyć występowanie nabytej oporności (izolaty o MIC >1 mg/L). Test przesiewowy z krążkiem z norfloksacyną może być użyty do wykluczenia obecności mechanizmów oporności. W przypadku ujemnego wyniku badania przesiewowego izolat należy raportować jako „pozbawiony mechanizmów oporności na fluorochinolony”, ale nie jako wrażliwy na moksifloksacynę.

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,4 g co 12 godz. doustnie

Ofloksacyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,2 g co 12 godz. doustnie · 0,2 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 0,4 g co 12 godz. doustnie · 0,4 g co 12 godz. dożylnie

  • Przypis do tłumaczenia polskiego:
  • Oznaczanie wrażliwości w przypadku braku innych opcji terapeutycznych,
  • patrz aktualna wersja dokumentu „Stanowisko Zespołu Roboczego ds. oznaczania
  • lekowrażliwości zgodnie z zaleceniami EUCAST w sprawie najczęściej zgłaszanych
  • pytań dotyczących stosowania rekomendacji EUCAST”, dostępna na stronie
  • KORLD https://korld.nil.gov.pl/

Oksazolidynony

Linezolid

Krążek
10 µg
MIC wrażliwy
≤ 4 mg/L
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 20 mm
Strefa oporny
< 20 mm

Dawka standardowa: 0,6 g co 12 godz. doustnie · 0,6 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 0,6 g co 12 godz. iv

Tedizolid

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: 0,2 g co 24 godz. doustnie · 0,2 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Różne leki

Gepotidacyna

wyłącznie niepowikłane ZUM · E. faecalis

MIC wrażliwy
≤ 8 mg/L
MIC oporny
> 8 mg/L
Strefa wrażliwy
w przygotowaniu
Strefa oporny
w przygotowaniu

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 1,5 g co 12 godz. doustnie

Nitrofurantoina

wyłącznie niepowikłane ZUM · E. faecalis

Krążek
100 µg
MIC wrażliwy
≤ 64 mg/L
MIC oporny
> 64 mg/L
Strefa wrażliwy
≥ 15 mm
Strefa oporny
< 15 mm

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 50–100 mg co 6–8 godz. doustnie

Uwaga: Dawkowanie w zależności od preparatu.

Fosfomycynadożylnie

MIC i strefa
Odradza się wykonywania badania lekowrażliwości. Informacje na temat stosowania fosfomycyny dożylnie w terapii skojarzonej: https://www.eucast.org/eucastguidancedocuments

Dawka standardowa: 16-18 g na dzień podzielone na 3-4 dawki

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Lefamulina

MIC i strefa
Lefamulina ma niewystarczające działanie przeciwko E. faecalis. W przypadku E. faecium można zastosować ECOFF wynoszący 0,5 mg/L, aby odróżnić izolaty typu dzikiego od izolatów innych niż dzikie.

Dawka standardowa: 0,15 g co 12 godz. bez wskazanej drogi · 0,6 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Trimetoprim

wyłącznie niepowikłane ZUM

Krążek
5 µg
MIC i strefa
Aktywność trimetoprimu i trimetoprimu z sulfametoksazolem wobec enterokoków jest niepewna, a efektów klinicznych nie da się przewidzieć. Izolaty o MIC >1 mg/L z dużym prawdopodobieństwem posiadają mechanizmy oporności na trimetoprim i trimetoprim z sulfametoksazolem. Dla E. faecalis i E. faecium odpowiada to średnicy strefy zahamowania wzrostu w metodzie dyfuzyjno-krążkowej <21 mm dla trimetoprimu i <23 mm dla trimetoprimu z sulfametoksazolem.

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,16 g co 12 godz. doustnie

Trimetoprim-sulfametoksazol

Krążek
1,25-23,75 µg
MIC i strefa
Aktywność trimetoprimu i trimetoprimu z sulfametoksazolem wobec enterokoków jest niepewna, a efektów klinicznych nie da się przewidzieć. Izolaty o MIC >1 mg/L z dużym prawdopodobieństwem posiadają mechanizmy oporności na trimetoprim i trimetoprim z sulfametoksazolem. Dla E. faecalis i E. faecium odpowiada to średnicy strefy zahamowania wzrostu w metodzie dyfuzyjno-krążkowej <21 mm dla trimetoprimu i <23 mm dla trimetoprimu z sulfametoksazolem.

5Trimetoprim:sulfametoksazol w stosunku 1:19. Wartości graniczne wyrażono jako stężenie trimetoprimu.

Dawka standardowa: trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. doustnie · trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: trimetoprimu 0,24 g + sulfametoksazolu 1,2 g co 12 godz. doustnie · trimetoprimu 0,24 g + sulfametoksazolu 1,2 g co 12 godz. bez wskazanej drogi

Niepowikłane ZUM: trimetoprimu 0,16 g + sulfametoksazolu 0,8 g co 12 godz. doustnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: (5 mg/kg, max 0,48 g trimetoprimu + 25 mg/kg, max 2,4 g sulfametoksazolu) co 8 godz. iv

Daptomycyna

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

1Więcej informacji na stronie internetowej EUCAST https://www.eucast.org/eucastguidancedocuments

Dawka standardowa — cSSTI – powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich bez współistniejącej bakteriemii wywołanej przez S. aureus: 4 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka — cSSTI – powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich bez współistniejącej bakteriemii wywołanej przez S. aureus: Brak

Dawka standardowa — cSSTI – powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich ze współistniejącą bakteriemią wywołaną przez S. aureus; prawostronne infekcyjne zapalenie wsierdzia wywołane przez S. aureus: 6 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka — cSSTI – powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich ze współistniejącą bakteriemią wywołaną przez S. aureus; prawostronne infekcyjne zapalenie wsierdzia wywołane przez S. aureus: Brak

Uwaga: Enterokokowe zakażenia łożyska krwi i zapalenie wsierdzia – informacje dostępne na stronie: http://www.eucast.org/eucastguidancedocuments/

Nitroksolina

wyłącznie niepowikłane ZUM

MIC wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
MIC oporny
niewystarczające dowody (IE)
Strefa wrażliwy
niewystarczające dowody (IE)
Strefa oporny
niewystarczające dowody (IE)

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,25 g co 8 godz. doustnie

Chloramfenikol

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 6 godz. doustnie · 1 g co 6 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 6 godz. doustnie · 2 g co 6 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 6 godz. iv

Kolistyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 4,5 mln.j.m. co 12 godz. iv z dawką nasycającą 9 mln.j.m.

Dawka wysoka: Brak

Fosfomycynadoustnie

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: Brak

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 3 g doustnie w dawce jednorazowej

Kwas fusydowy

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 12 godz. doustnie · 0,5 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Metronidazol

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,4 g co 8 godz. doustnie · 0,4 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Dawki różnią się w zależności od wskazania

Ryfampicyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,6 g co 24 godz. doustnie · 0,6 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Spektynomycyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 2 g co 24 godz. domięśniowo

Dawka wysoka: Brak

  • Przypisy do tłumaczenia polskiego:
  • Paski gradientowe z fosfomycyną powinny zawierać glukozo-6-fosforan.
  • Paski gradientowe z daptomycyną powinny zawierać Ca +.
  • Informacje na temat oznaczania lekowrażliwości, interpretacji wyników
  • z wykorzystaniem wartości ECOFF i TECOFF oraz stosowania fosfomycyny iv w
  • leczeniu skojarzonym, patrz aktualna wersja w dokumentu „Stanowisko Zespołu
  • Roboczego ds. oznaczania lekowrażliwości zgodnie z zaleceniami EUCAST w
  • sprawie najczęściej zgłaszanych pytań dot. stosowania rekomendacji EUCAST”,
  • dostępna na stronie KORLD https://korld.nil.gov.pl/
  • cyną:
  • ażliwy.
  • oporny, nawet jeśli średnica strefy ≥12 mm.

Karbapenemy

Imipenem

E. faecalis

Krążek
10 µg
MIC wrażliwy
brak kategorii S (0,001 mg/L)
MIC oporny
> 4 mg/L
Strefa wrażliwy
brak kategorii S (50 mm)
Strefa oporny
< 21 mm

Dawka standardowa: 0,5 g co 6 godz. bez wskazanej drogi w ciągu 30 min.

Dawka wysoka: 1 g co 6 godz. bez wskazanej drogi w ciągu 30 min.

Doripenem

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 8 godz. bez wskazanej drogi w ciągu 1 godz.

Dawka wysoka: 1 g co 8 godz. bez wskazanej drogi w ciągu 1 godz.

Uwaga: HAP/VAP (szpitalne zapalenie płuc/odrespiratorowe zapalenie płuc) wywołane niefermentującymi bakteriami Gram-ujemnymi (takimi jak Pseudomonas spp. i Acinetobacter spp.) należy leczyć z użyciem dawki 1 g co 8 godz. iv w ciągu 4 godzin.

Ertapenem

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 24 godz. dożylnie w ciągu 30 min.

Dawka wysoka: Brak

Imipenem-relebaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: imipenemu 0,5 g + relebaktamu 0,25 g co 6 godz. dożylnie w ciągu 30 min.

Dawka wysoka: Brak

Meropenem

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 30 min.

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 3 godz.

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 8 godz. iv w ciągu 30 min. (lub w ciągu 3 godz.)

Meropenem-waborbaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: meropenemu 2 g + waborbaktamu 2 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 3 godz.

Aminoglikozydy

Amikacyna

MIC i strefa
Gentamycyna może być stosowana w teście przesiewowym na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy (oporność wysokiego stopnia na aminoglikozydy HLAR). Wynik negatywny: Izolaty o MIC gentamycyny ≤128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥8 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem gentamycyny (nie zawierają enzymów modyfikujących aminoglikozydy). Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Dla pozostałych aminoglikozydów może być inaczej. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC gentamycyny >128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <8 mm wykazują obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy. Kombinacje penicylin lub glikopeptydów z aminoglikozydami nie będą wykazywać synergizmu, z wyjątkiem streptomycyny, dla której należy osobno wykonać testy, jeśli jest taka potrzeba (patrz komentarz 3/B).3/B: Izolaty z dodatnim wynikiem testu przesiewowego na obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy mogą ciągle wykazywać synergizm ze streptomycyną. Aby to sprawdzić, należy wykonać test ze streptomycyną. Wynik negatywny: Izolaty o MIC streptomycyny ≤512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥14 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem streptomycyny. Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC streptomycyny >512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <14 mm. Nie występuje synergizm streptomycyny z penicylinami lub glikopeptydami.

Dawka standardowa: 25–30 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Gentamycyna

test na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy

Krążek
30 µg
MIC i strefa
Gentamycyna może być stosowana w teście przesiewowym na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy (oporność wysokiego stopnia na aminoglikozydy HLAR). Wynik negatywny: Izolaty o MIC gentamycyny ≤128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥8 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem gentamycyny (nie zawierają enzymów modyfikujących aminoglikozydy). Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Dla pozostałych aminoglikozydów może być inaczej. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC gentamycyny >128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <8 mm wykazują obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy. Kombinacje penicylin lub glikopeptydów z aminoglikozydami nie będą wykazywać synergizmu, z wyjątkiem streptomycyny, dla której należy osobno wykonać testy, jeśli jest taka potrzeba (patrz komentarz 3/B).3/B: Izolaty z dodatnim wynikiem testu przesiewowego na obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy mogą ciągle wykazywać synergizm ze streptomycyną. Aby to sprawdzić, należy wykonać test ze streptomycyną. Wynik negatywny: Izolaty o MIC streptomycyny ≤512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥14 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem streptomycyny. Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC streptomycyny >512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <14 mm. Nie występuje synergizm streptomycyny z penicylinami lub glikopeptydami.

Dawka standardowa: 6–7 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Netylmycyna

MIC i strefa
Gentamycyna może być stosowana w teście przesiewowym na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy (oporność wysokiego stopnia na aminoglikozydy HLAR). Wynik negatywny: Izolaty o MIC gentamycyny ≤128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥8 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem gentamycyny (nie zawierają enzymów modyfikujących aminoglikozydy). Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Dla pozostałych aminoglikozydów może być inaczej. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC gentamycyny >128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <8 mm wykazują obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy. Kombinacje penicylin lub glikopeptydów z aminoglikozydami nie będą wykazywać synergizmu, z wyjątkiem streptomycyny, dla której należy osobno wykonać testy, jeśli jest taka potrzeba (patrz komentarz 3/B).3/B: Izolaty z dodatnim wynikiem testu przesiewowego na obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy mogą ciągle wykazywać synergizm ze streptomycyną. Aby to sprawdzić, należy wykonać test ze streptomycyną. Wynik negatywny: Izolaty o MIC streptomycyny ≤512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥14 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem streptomycyny. Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC streptomycyny >512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <14 mm. Nie występuje synergizm streptomycyny z penicylinami lub glikopeptydami.

Dawka standardowa: 6–7 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Tobramycyna

MIC i strefa
Gentamycyna może być stosowana w teście przesiewowym na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy (oporność wysokiego stopnia na aminoglikozydy HLAR). Wynik negatywny: Izolaty o MIC gentamycyny ≤128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥8 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem gentamycyny (nie zawierają enzymów modyfikujących aminoglikozydy). Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Dla pozostałych aminoglikozydów może być inaczej. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC gentamycyny >128 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <8 mm wykazują obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy. Kombinacje penicylin lub glikopeptydów z aminoglikozydami nie będą wykazywać synergizmu, z wyjątkiem streptomycyny, dla której należy osobno wykonać testy, jeśli jest taka potrzeba (patrz komentarz 3/B).3/B: Izolaty z dodatnim wynikiem testu przesiewowego na obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy mogą ciągle wykazywać synergizm ze streptomycyną. Aby to sprawdzić, należy wykonać test ze streptomycyną. Wynik negatywny: Izolaty o MIC streptomycyny ≤512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥14 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem streptomycyny. Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC streptomycyny >512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <14 mm. Nie występuje synergizm streptomycyny z penicylinami lub glikopeptydami.

Dawka standardowa: 6–7 mg/kg co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: Brak

Streptomycyna

test na wykrywanie nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy

Krążek
300 µg
MIC i strefa
Izolaty z dodatnim wynikiem testu przesiewowego na obecność enzymów modyfikujących aminoglikozydy mogą ciągle wykazywać synergizm ze streptomycyną. Aby to sprawdzić, należy wykonać test ze streptomycyną. Wynik negatywny: Izolaty o MIC streptomycyny ≤512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka ≥14 mm. Są to izolaty typu dzikiego względem streptomycyny. Należy oczekiwać synergizmu z penicylinami lub glikopeptydami, jeśli izolaty są wrażliwe na te leki. Wynik pozytywny: Izolaty o MIC streptomycyny >512 mg/L lub strefie zahamowania wzrostu wokół krążka <14 mm. Nie występuje synergizm streptomycyny z penicylinami lub glikopeptydami.
  • 1Enterokoki są oporne na aminoglikozydy, gdy leki te są użyte w monoterapii. Jednakże jest ciągle prawdopodobne wystąpienie synergizmu z beta-laktamami lub glikopeptydami, o ile izolat nie wykazuje ekspresji nabytego enzymu modyfikującego aminoglikozydy.

Cefalosporyny

Cefaklor

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,25–0,5 g co 8 godz. doustnie (w zależności od gatunku i/lub rodzaju zakażenia)

Dawka wysoka: 1 g co 8 godz. doustnie

S. aureus: dawka minimalna 0,5 g co 8 godz. doustnie

Cefadroksyl

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5–1 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,5–1 g co 12 godz. doustnie

Cefaleksyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,25–1 g co 8–12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,25–1 g co 8–12 godz. doustnie

Cefazolina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie

S. aureus: tylko wysoka dawka

Cefepim

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie · 2 g co 12 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie

Poważne zakażenia wywołane przez P. aeruginosa: 2 g co 8 godz. (przedłużone 4-godzinne wlewy)

S. aureus: tylko wysoka dawka

Cefepim-enmetazobaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa — ZUM: (2 g cefepimu + 0,5 g enmetazobaktamu) co 8 godz. iv w ciągu 2 godzin

Dawka standardowa — szpitalne zapalenie płuc, w tym odrespiratorowe zapalenie płuc: (2 g cefepimu + 0,5 g enmetazobaktamu) co 8 godz. iv w ciągu 4 godzin

Cefiderokol

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 2 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 3 godz.

Dawka wysoka: Brak

Cefiksym

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,2–0,4 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,2–0,4 g co 12 godz. doustnie

Niepowikłana rzeżączka: 0,4 g doustnie w dawce jednorazowej

Cefotaksym

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 6 godz. iv

S. aureus: tylko wysoka dawka

Cefoksytyna

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Cefpodoksym

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,1–0,2 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Niepowikłane ZUM: 0,1–0,2 co 12 godz. doustnie

Ceftarolina

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,6 g co 12 godz. dożylnie w ciągu 1 godz.

Dawka wysoka: 0,6 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 2 godz.

Uwaga: S. aureus w powikłanych zapaleniach skóry i tkanki podskórnej: istnieją oparte o dane FK/FD dowody, że w przypadku izolatów o MIC 4 mg/L powinno się stosować wysokie dawkowanie.

Ceftazydym

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 8 godz. dożylnie · 1 g co 4 godz. dożylnie

Ceftazydym-awibaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: ceftazydymu 2 g + awibaktamu 0,5 g co 8 godz. bez wskazanej drogi w ciągu 2 godz.

Ceftibuten

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,4 g co 24 godz. doustnie

Dawka wysoka: Brak

Ceftobiprol

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,5 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 2 godz.

Dawka wysoka: Brak

Ceftolozan-tazobaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa — zakażenia w obrębie jamy brzusznej i ZUM: ceftolozanu 1 g + tazobaktamu 0,5 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 1 godz.

Dawka wysoka — zakażenia w obrębie jamy brzusznej i ZUM: Brak

Dawka standardowa — szpitalne zapalenie płuc, w tym odrespiratorowe zapalenie płuc: ceftolozanu 2 g + tazobaktamu 1 g co 8 godz. dożylnie w ciągu 1 godz.

Dawka wysoka — szpitalne zapalenie płuc, w tym odrespiratorowe zapalenie płuc: Brak

Ceftriakson

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 2 g co 24 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 12 godz. dożylnie · 4 g co 24 godz. dożylnie

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych: 2 g co 12 godz. iv lub 4 g co 24 godz. iv

S. aureus: tylko wysoka dawka

Niepowikłana rzeżączka: 0,5-1 g domięśniowo w dawce jednorazowej

Cefuroksymdożylnie

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,75 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 1,5 g co 8 godz. dożylnie

S. aureus: tylko wysoka dawka

Cefuroksymdoustnie

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 0,25 g co 12 godz. doustnie

Dawka wysoka: 0,5 g co 12 godz. doustnie

Niepowikłane ZUM: 0,25 g co 12 godz. doustnie

Monobaktamy

Aztreonam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: 1 g co 8 godz. dożylnie

Dawka wysoka: 2 g co 6 godz. dożylnie

Poważne zakażenia wywołane przez P. aeruginosa: 2 g co 6 godz. (przedłużone 3-godzinne wlewy)

Aztreonam-awibaktam

MIC wrażliwy
—
MIC oporny
—
Strefa wrażliwy
—
Strefa oporny
—

Dawka standardowa: (2 g aztreonamu + 0,67 g awibaktamu) co 24 godz., a następnie (1,5 g aztreonamu + 0,5 awibaktamu) co 6 godz. w ciągu 3 godz.

Metodyka oznaczania

Oznaczanie MIC

Oznaczanie wartości MIC (metodą mikrorozcieńczeń w bulionie zgodnie z normą ISO 20776-1)

Podłoże
Mueller-Hinton bulion z dodatkiem kationów
Inokulum
5x10^5 CFU/mL
Hodowla
zakryte płytki, warunki tlenowe, 35±1 ºC, 18±2 godz. (dla glikopeptydów 24 godz.)
Odczyt
jeśli nie zaznaczono inaczej, wartości MIC należy odczytywać jako najniższe stężenie leku, które całkowicie hamuje widoczny wzrost drobnoustroju. Więcej informacji w dokumencie: „EUCAST reading guide for broth microdilution” (https://www.eucast.org/ast_of_bacteria/mic_determination).
Kontrola jakości
Enterococcus faecalis ATCC 29212. Do kontroli antybiotyków, których ten szczep nie obejmuje oraz do kontroli inhibitora dla połączeń β-laktamów z inhibitorem, patrz Tabele Kontroli Jakości EUCAST.

Metoda dyfuzyjno-krążkowa

Metoda dyfuzyjno-krążkowa zgodnie z EUCAST

Podłoże
Mueller-Hinton agar
Inokulum
zawiesina o gęstości 0,5 McFarlanda
Hodowla
warunki tlenowe, 35±1 ºC, 18±2 godz. (dla glikopeptydów 24 godz.)
Odczyt
jeśli nie zaznaczono inaczej, od spodu płytki, na czarnym tle, w świetle odbitym; odczytywać wielkość strefy całkowitego zahamowania wzrostu bakterii (prócz wankomycyny, patrz przykłady na końcu rozdziału). Więcej informacji w dokumencie: „EUCAST reading guide for disk diffusion” (https://www.eucast.org/ast_of_bacteria/disk_diffusion_methodology/) oraz „Oznaczenie lekowrażliwości metodą dyfuzyjno-krążkową” (https://korld.nil.gov.pl/rekomendacje/rekomendacje-eucast/).
Kontrola jakości
Enterococcus faecalis ATCC 29212. Do kontroli krążków, których ten szczep nie obejmuje, patrz Tabele Kontroli Jakości EUCAST.

Ilustracje ze źródła (1)

Przykłady wyglądu stref zahamowania wzrostu dla Enterococcus faecalis i E. faecium wokół krążka z wankomycyną:
a) Wyraźna zewnętrzna krawędź strefy zahamowania wzrostu oraz średnica strefy ≥12 mm. Należy raportować jako wrażliwy.
b-d) Rozmyta zewnętrzna krawędź strefy zahamowania wzrostu lub kolonie widoczne w strefie. Należy raportować jako oporny, nawet jeśli średnica strefy ≥12 mm.
Enterococcus spp. — Przykłady wyglądu stref zahamowania wzrostu dla Enterococcus faecalis i E. faecium wokół krążka z wankomycyną: a) Wyraźna zewnętrzna krawędź strefy zahamowania wzrostu oraz średnica strefy ≥12 mm. Należy raportować jako wrażliwy. b-d) Rozmyta zewnętrzna krawędź strefy zahamowania wzrostu lub kolonie widoczne w strefie. Należy raportować jako oporny, nawet jeśli średnica strefy ≥12 mm.

Uwagi

Wartości graniczne dla Enterococcus spp. w zapaleniu wsierdzia (endocarditis) – patrz wytyczne krajowe lub międzynarodowe dotyczące leczenia zapalenia wsierdzia.

Rodzaj Enterococcus zawiera wiele gatunków. Do najczęściej izolowanych z materiałów klinicznych należą: E. faecalis i E. faecium, ale spotykane są również E. avium, E. casseliflavus, E. durans, E. gallinarum, E. hirae, E. lactis, E. mundtii i E. raffinosus. O ile nie zaznaczono inaczej, poniższe wartości graniczne odnoszą się do wszystkich wymienionych gatunków.

Źródło

Wersja
16.0, obowiązuje od 2026-01-01
Rozdział
Enterococcus spp. (str. 49)
Redakcja
prof. dr hab. n. med. Walerii Hryniewicz, mgr Ewy Gabińskiej i dr n. med. Doroty Żabickiej
Zobacz pełną matrycę lekowrażliwości