Dawkowanie
Przed rozpoczęciem leczenia należy określić masę ciała pacjenta, jako podstawę do obliczenia prawidłowego dawkowania.
Dokładne podanie dawki produktu leczniczego Amikacin B. Braun, 2,5 mg/ml, 5 mg/ml, 10 mg/ml, roztwór do infuzji, jest możliwe, jeśli zastosuje się pompę infuzyjną.
Aby uniknąć przedawkowania, szczególnie u dzieci, należy wybrać najbardziej odpowiednią z dostępnych mocy.
Monitorowanie stężenia leku
Należy oszacować stan czynności nerek przez pomiar stężenia kreatyniny w surowicy lub obliczenie współczynnika klirensu endogennej kreatyniny. Wartość stężenia azotu mocznikowego we krwi (BUN) jest w tym wypadku znacznie mniej wiarygodnym parametrem. Podczas leczenia należy regularnie oceniać czynność nerek. W miarę możliwości należy oznaczać stężenie amikacyny w surowicy, aby zapewnić utrzymanie jej odpowiedniego, ale nie nadmiernie dużego stężenia. Podczas leczenia pożądane jest oznaczenie co jakiś czas zarówno maksymalnego, jak i minimalnego stężenia w surowicy. Należy unikać stężenia maksymalnego (30-90 minut po wstrzyknięciu) przekraczającego 35 μg/ml, jak i stężenia minimalnego (bezpośrednio przed podaniem kolejnej dawki) przekraczającego 10 μg/ml. Dawkowanie należy dobierać zgodnie z zaleceniami. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek lek można podawanie w jednej dawce dobowej; wówczas stężenie maksymalne może przekroczyć 35 μg/ml. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek zdecydowanie zaleca się kontrolowanie stężenia leku w osoczu.
Czas trwania leczenia Całkowity czas trwania leczenia należy ograniczyć do 7 do 10 dni, w zależności od ciężkości zakażenia. W ciężkich i powikłanych zakażeniach, gdy okres leczenia amikacyną przekracza 10 dni, należy ponownie ocenić przydatność amikacyny; jeśli bowiem leczenie będzie kontynuowane, konieczne będzie kontrolowanie stężenia amikacyny w surowicy, a także kontrolowanie czynności nerek, słuchu i narządu równowagi. Pacjenci z zakażeniami wywołanymi przez wrażliwe bakterie, leczeni zgodnie z zalecanym schematem, reagują zwykle na leczenie w ciągu 24-48 godzin. Jeżeli w ciągu 3-5 dni nie obserwuje się zdecydowanej odpowiedzi klinicznej, należy rozważyć przerwanie leczenia i ponowne określenie antybiotykowrażliwości drobnoustroju wywołującego zakażenie. Jeśli zakażenie nie reaguje na leczenie, może być to spowodowane opornością drobnoustroju lub występowaniem ogniska septycznego, które należy oczyścić chirurgicznie.
Pacjenci z prawidłową czynnością nerek (klirens kreatyniny ≥60 ml/min)
Dorośli, młodzież oraz dzieci w wieku powyżej 12 lat (o masie ciała powyżej 33 kg) Zalecana dawka podawana dożylnie dorosłym i młodzieży z prawidłową czynnością nerek (klirens kreatyniny ≥60 ml/min) to15 mg/kg masy ciała na dobę i można ją podawać w postaci pojedynczej dawki dobowej lub podzielić na dwie równe dawki po 7,5 mg/kg masy ciała podawane co 12 godzin.
Całkowita dobowa dawka nie powinna przekraczać 1,5 g. W leczeniu zapalenia wsierdzia oraz gorączkujących pacjentów z neutropenią produkt leczniczy należy dawkować dwa razy na dobę, ze względu na brak wystarczających danych przemawiających za dawkowaniem raz na dobę.
Niemowlęta, małe dzieci i dzieci (w wieku od 4 tygodni do 12 lat) Zalecana dawka dożylna (powolna infuzja dożylna) u dzieci z prawidłową czynnością nerek to od 15 do 20 mg/kg mc./dobę i można ją podawać w postaci pojedynczej dawki dobowej 15-20 mg/kg mc. lub co 12 godzin w dawce 7,5 mg/kg mc. W leczeniu zapalenia wsierdzia oraz gorączkujących pacjentów z neutropenią produkt leczniczy należy dawkować dwa razy na dobę, ze względu na brak wystarczających danych przemawiających za dawkowaniem raz na dobę.
Noworodki Początkowa dawka nasycająca wynosi 10 mg/kg mc., a następnie podaje się 7,5 mg/kg mc. co 12 godzin (patrz punkty 4.4 i 5.2).
Wcześniaki Zalecana dawka u wcześniaków to 7,5 mg/kg mc. co 12 godzin (patrz punkty 4.4 i 5.2).
W poniższej tabeli podano objętości roztworu do infuzji u pacjentów z prawidłową czynnością nerek.
| Dawkowanie w mg na kg masy ciała |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Amikacin B. Braun, 2,5 mg/ml (100 ml = 250 mg) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Dawka amikacyny [mg/kg m.c.] |
Masa ciała |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2,5 kg |
5 kg |
10 kg |
12,5 kg |
20 kg |
30 kg |
40 kg |
50 kg |
60 kg |
70 kg |
| 7,5 |
7,50 |
15,00 |
30,00 |
37,50 |
60,00 |
90,00 |
120,00 |
150,00 |
180,00 |
210,00 |
| 15 |
15,00 |
30,00 |
60,00 |
75,00 |
120,00 |
180,00 |
240,00 |
300,00 |
360,00 |
420,00 |
| 20 |
20,00 |
40,00 |
80,00 |
100,00 |
160,00 |
240,00 |
320,00 |
400,00 |
480,00 |
560,00 |
| Amikacin B. Braun, 5 mg/ml (100 ml = 500 mg) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Dawka amikacyny [mg/kg m.c.] |
Masa ciała |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2,5 kg |
5 kg |
10 kg |
12,5 kg |
20 kg |
30 kg |
40 kg |
50 kg |
60 kg |
70 kg |
| 7,5 |
3,75 |
7,50 |
15,00 |
18,75 |
30,00 |
45,00 |
60,00 |
75,00 |
90,00 |
105,00 |
| 15 |
7,50 |
15,00 |
30,00 |
37,50 |
60,00 |
90,00 |
120,00 |
150,00 |
180,00 |
210,00 |
| 20 |
10,00 |
20,00 |
40,00 |
50,00 |
80,00 |
120,00 |
160,00 |
200,00 |
240,00 |
280,00 |
| Amikacin B. Braun, 10 mg/ml (100 ml = 1000 mg) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Dawka amikacyny [mg/kg m.c.] |
Masa ciała |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2,5 kg |
5 kg |
10 kg |
12,5 kg |
20 kg |
30 kg |
40 kg |
50 kg |
60 kg |
70 kg |
| 7,5 |
1,88 |
3,75 |
7,50 |
9,38 |
15,00 |
22,50 |
30,00 |
37,50 |
45,00 |
52,50 |
| 15 |
3,75 |
7,50 |
15,00 |
18,75 |
30,00 |
45,00 |
60,00 |
75,00 |
90,00 |
105,00 |
| 20 |
5,00 |
10,00 |
20,00 |
25,00 |
40,00 |
60,00 |
80,00 |
100,00 |
120,00 |
140,00 |
Maksymalna dawka dobowa Niezależnie od drogi podania, nie należy podawać w ciągu doby całkowitej dawki większej niż 15 do 20 mg/kg mc.
Ze względu na wymogi dotyczące dostosowania dawki, nie zaleca się dawkowania amikacyny raz na dobę u pacjentów z osłabioną odpornością, niewydolnością nerek, mukowiscydozą, wodobrzuszem, z rozległymi oparzeniami (ponad 20% skóry), u pacjentów w podeszłym wieku oraz u kobiet w ciąży.
Pacjenci z zaburzoną czynnością nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min)
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min) nie zaleca się podawania amikacyny raz na dobę, ponieważ będzie u nich dochodziło do przedłużania się czasu narażenia na duże stężenie minimalne. Schematy dawkowania u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek podano poniżej.
U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek, otrzymujących zwykle dwie lub trzy dawki na dobę, należy kontrolować stężenie amikacyny w surowicy, stosując odpowiednie testy. Aby uniknąć kumulacji amikacyny u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek, należy dostosować dawkowanie, podając zwykłe dawki i wydłużając odstępy między nimi albo podając zmniejszone dawki w zwykłych odstępach.
Obie metody oparte są na klirensie kreatyniny lub stężeniu kreatyniny w surowicy pacjenta, bowiem stwierdzono, że u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek parametry te skorelowane są z okresem półtrwania aminoglikozydów. Takie schematy dawkowania należy stosować razem z dokładną obserwacją kliniczną i kontrolowaniem parametrów laboratoryjnych pacjenta i należy je w miarę konieczności modyfikować, również u pacjentów poddawanych dializie.
Wydłużenie odstępów pomiędzy zwykle stosowanymi dawkami Jeśli klirens kreatyniny jest nieznany, a stan pacjenta stabilny, odstęp pomiędzy kolejnymi dawkami (wyrażony w godzinach) przy zwykłej dawce jednorazowej (tzn. dawce podawanej dwa razy na dobę pacjentowi z prawidłową czynnością nerek, tzn. 7,5 mg/kg mc.) oblicza się mnożąc przez 9 stężenie kreatyniny w surowicy. Jeżeli na przykład stężenie kreatyniny wynosi 2 mg/100 ml, wówczas jednorazową dawkę zalecaną dla danego pacjenta (7,5 mg/kg masy ciała) należy podawać co 2 × 9 = 18 godzin.
Zmniejszenie dawki i zwykłe odstępy pomiędzy kolejnymi dawkami Jeśli nie jest możliwe oznaczenie stężenia amikacyny w surowicy, a stan pacjenta jest stabilny, stężenie kreatyniny w surowicy i klirens kreatyniny są najłatwiejszymi do oznaczenia wskaźnikami stopnia zaburzenia czynności nerek, mogącymi służyć za wytyczne do określenia dawkowania.
U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek i znanym klirensem kreatyniny dawka nasycająca amikacyny wynosi 7,5 mg/kg masy ciała. Dawka podtrzymująca podawana co 12 godzin powinna być zmniejszona proporcjonalnie do zmniejszania klirensu kreatyniny danego pacjenta zgodnie i wyliczona za pomocą wzoru: klirens kreatyninyaktualny [ml/min] zmniejszona dawka amikacyny [mg] = ____________________________________________ × wyliczona dawka nasycająca amikacyny [mg] klirens kreatyninyprawidłowy [ml/min]
Wartości podane w poniższej tabeli można traktować jako wskazówkę.
| Klirens kreatyniny |
Dobowa dawka amikacyny |
Dawka amikacyny co 12 godzin dla pacjenta o masie ciała 70 kg |
| [ml/min] |
[mg/kg masy ciała na dobę] |
[mg] |
| 50 – 59 |
5,4 – 6,4 |
186 – 224 |
| 40 – 49 |
4,2 – 5,4 |
147 – 186 |
| 30 – 39 |
3,2 – 4,2 |
112 – 147 |
| 20 – 29 |
2,1 – 3,1 |
77 – 112 |
| 15 – 19 |
1,6 – 2,0 |
56 – 77 |
Podanych powyżej schematów dawkowania nie należy traktować jako sztywnych wytycznych, tylko jako zalecenia dotyczące dawkowania w sytuacji, w której niemożliwe jest oznaczenie stężenia amikacyny w surowicy. Alternatywną, przybliżona metodą określania zmniejszonego dawkowania podczas podawania co 12 godzin (u pacjentów ze znanym stężeniem kreatyniny w surowicy w stanie równowagi) jest podzielenie zwykłej zalecanej dawki przez stężenie kreatyniny w surowicy danego pacjenta.
Pacjenci poddawani hemodializie lub dializie otrzewnowej
Hemodializa łatwo oczyszcza krew z amikacyny, przy czym ponad 90% dawki jest usuwanych w ciągu 4 godzin. U pacjentów z bezmoczem podaje się zwykłą dawkę początkową (7,5 mg/kg mc.). Kolejne dawki, podawane po zakończeniu hemodializy, wynoszą około 2,5 do 3,75 mg/kg mc.
Niezbędne jest kontrolowanie stężenia w surowicy.
Pacjenci poddawani dializie otrzewnowej Ta metoda jest o wiele mniej skuteczna. W ciągu 12 godzin można usunąć jedynie 30% podanej dawki.
Dawkowanie raz na dobę W sytuacjach klinicznych, gdzie występuje zwiększona objętość dystrybucji, pierwsza dawka, czyli dawka nasycająca, wynosi między 20 a 30 mg/kg mc. i należy ją dostosować według Cmax.
Pacjenci w podeszłym wieku U pacjentów w podeszłym wieku w celu uzyskania terapeutycznych stężeń w osoczu może być konieczne podawanie mniejszych dawek podtrzymujących niż u pacjentów młodszych.
Pacjenci otyli Amikacyna słabo rozpuszcza się w tkance tłuszczowej. U tych pacjentów dawkę w mg/kg mc. wylicza się na podstawie zmodyfikowanej masy ciała.
U pacjentów otyłych zaleca się, aby dawkę obliczyć na podstawie beztłuszczowej masy ciała. Masę ciała (P1), która jest podstawą do określenia dawki u pacjentów otyłych, oblicza się według następującego wzoru: P1 = PI + (PA - PI) × 0,4 PI = idealna masa ciała PA = aktualna masa ciała
Całkowita dobowa dawka nie powinna przekraczać 1,5 g.
Pacjenci z wodobrzuszem Należy podawać większe dawki w celu uzyskania odpowiednich stężeń w surowicy, ze względu na stosunkowo większą dystrybucję leku w płynie zewnątrzkomórkowym.
Sposób podawania
Podanie dożylne. Preferowany czas podawania jednej infuzji u pacjentów dorosłych wynosi 30 minut, ale można go wydłużyć do 60 minut. U dzieci lek powinien być podawany w infuzji trwającej 30 do 60 minut. Niemowlęta powinny otrzymywać infuzję trwającą 1 do 2 godzin.
Ta postać farmaceutyczna jest gotowa do użycia, roztworu nie należy rozcieńczać przed podaniem i jest on przeznaczony wyłącznie do jednorazowego użycia.