Epinastyna

Lek okulistyczny przeciwalergiczny (kod ATC S01GX 10). Epinastyna jest miejscowo aktywnym, bezpośrednim antagonistą receptora histaminowego H1. Wykazuje wysokie powinowactwo do receptora H1 oraz ok. 400-krotnie słabsze do receptora H2. Ponadto wiąże się z receptorami α1-, α2- oraz 5-HT2. Cechuje się małym powinowactwem do receptorów cholinergicznych, dopaminergicznych i innych miejsc receptorowych. Właściwości dodatkowe: w badaniach na zwierzętach po podaniu miejscowym do oka wykazuje działanie przeciwhistaminowe, moduluje napływ komórek zapalnych oraz stabilizuje mastocyty. W próbach prowokacji alergenami u ludzi łagodzi objawy oczne wywołane antygenem, a efekt utrzymuje się co najmniej 8 godzin. Brak działania ośrodkowego: nie przenika przez barierę krew–mózg, dzięki czemu nie wywołuje objawów niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego i nie działa uspokajająco.

Objawowe leczenie sezonowego alergicznego zapalenia spojówek.

Podawana miejscowo do worka spojówkowego. Dorośli: jedna kropla do chorego oka 2 razy na dobę w okresie występowania objawów. Brak doświadczenia ze stosowaniem dłużej niż 8 tygodni. Młodzież i dzieci: u młodzieży ≥12 lat w takiej samej dawce jak u dorosłych. Bezpieczeństwo i skuteczność u dzieci poniżej 3 lat nie zostały ustalone. Pacjenci w podeszłym wieku: stosowanie nie było badane; dostosowanie dawki nie jest uważane za konieczne. Zaburzenia czynności wątroby i nerek: nie przeprowadzono badań u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby; nie przeprowadzono również badań u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, przy czym dostosowanie dawki nie jest uważane za konieczne. Sposób podania: wyłącznie do stosowania miejscowego do oka. Przy jednoczesnym stosowaniu więcej niż jednego miejscowego leku okulistycznego zachować odstęp co najmniej 10 minut między lekami.

Bezwzględne przeciwwskazania: Ostrożnie: - wyłącznie do stosowania miejscowego do worka spojówkowego, bez podawania doustnego ani we wstrzyknięciach - ciężkie uszkodzenie rogówki, ze względu na bardzo rzadkie zgłoszenia zwapnienia rogówki w trakcie leczenia - u osób noszących miękkie soczewki kontaktowe, których nie zakłada się w trakcie wkraplania i ponownie dopiero po 15 minutach

Nie oczekuje się interakcji z innymi lekami, ponieważ po podaniu epinastyny do oka stężenia ogólnoustrojowe są bardzo małe. Ponadto epinastyna jest wydalana głównie w postaci niezmienionej, co wskazuje na słaby metabolizm.

Profil bezpieczeństwa korzystny; w badaniach klinicznych ogólny odsetek reakcji niepożądanych wynosił poniżej 10%, bez ciężkich objawów niepożądanych, przy czym większość dotyczyła oczu i miała niewielkie nasilenie. Zaburzenia oka: często – uczucie pieczenia w oku, w większości o niewielkim nasileniu, jako najczęstsza reakcja niepożądana, podczas gdy pozostałe objawy nie były częste; często – podrażnienie oka; niezbyt często – przekrwienie spojówek/oka, wydzielina oczna, suchość oka, świąd oka, zaburzenia widzenia. Po wprowadzeniu do obrotu, niezbyt często – nasilone łzawienie, ból oka, obrzęk oka, obrzęk powiek. Zaburzenia układu nerwowego: niezbyt często – ból głowy. Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: niezbyt często – astma, podrażnienie nosa, nieżyt nosa. Zaburzenia żołądka i jelit: niezbyt często – zaburzenia w odczuwaniu smaku. Zaburzenia układu immunologicznego (po wprowadzeniu do obrotu): niezbyt często – reakcje nadwrażliwości, w tym objawy lub oznaki uczulenia oczu i nadwrażliwości oczu, obrzęk naczynioruchowy, wysypka skórna oraz zaczerwienienie. Przy stosowaniu kropli do oczu zawierających fosforany bardzo rzadko, u niektórych pacjentów z ciężkim uszkodzeniem rogówki, opisywano zwapnienie rogówki w trakcie leczenia. Populacja pediatryczna: u pacjentów w wieku 12 lat i starszych spodziewana częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych są takie jak u dorosłych; dane dotyczące częstości, rodzaju i nasilenia działań niepożądanych u dzieci w wieku od 3 do 12 lat są ograniczone.

Dane z ograniczonej liczby (11) ekspozycji w ciąży nie wskazują na niepożądany wpływ epinastyny na przebieg ciąży ani na zdrowie płodu/noworodka; badania na zwierzętach nie wykazały bezpośredniego ani pośredniego szkodliwego działania na ciążę, rozwój zarodka/płodu, przebieg porodu i rozwój pourodzeniowy. Stosowanie w ciąży wymaga ostrożności. W okresie laktacji: epinastyna przenika do mleka karmiących szczurów, natomiast nie ustalono, czy przechodzi do mleka kobiecego; z uwagi na brak doświadczenia zaleca się ostrożność podczas karmienia piersią. Płodność: brak wystarczających danych dotyczących wpływu epinastyny na płodność u ludzi.

Brak lub nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn; ocena oparta na profilu farmakodynamicznym, zgłaszanych działaniach niepożądanych oraz swoistych badaniach psychometrycznych. Możliwe przemijające niewyraźne widzenie po zakropleniu do oka – do czasu powrotu prawidłowego widzenia nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.

Wchłanianie: po miejscowym podaniu jednej kropli do każdego oka dwa razy na dobę średnie maksymalne stężenie w osoczu ok. 0,042 ng/ml osiągane po ok. dwóch godzinach. Dystrybucja: objętość dystrybucji ok. 417 l; wiązanie z białkami osocza ok. 64%. Metabolizm: metabolizmowi ulega mniej niż 10% substancji. Eliminacja: klirens 928 ml/min, końcowy okres półtrwania w fazie eliminacji ok. 8 godzin. Wydalanie głównie nerkowe – substancja wydalana przez nerki w postaci niezmienionej, głównie na drodze czynnego wydzielania kanalikowego. Wiązanie z melaniną: w przedklinicznych badaniach in vitro i in vivo wykazano wiązanie z melaniną i gromadzenie w tkankach pigmentowych oka u królików i małp; wg danych in vitro wiązanie średniego stopnia i odwracalne.