Monografia substancji czynnej
Glukonian wapnia
Calcii gluconas
Monografia
Grupa: związki mineralne, sole wapnia; glukonian wapnia – sól wapniowa stosowana w zapobieganiu i leczeniu niedoboru wapnia. Wapń jako niezbędny elektrolit: konieczny do prawidłowego działania nerwów i mięśni, skurczu mięśni, pracy serca i krzepnięcia krwi. Niezbędny dla utrzymania funkcjonalnej integralności układu nerwowego, mięśniowego i szkieletowego oraz przepuszczalności błony komórkowej i naczyń włosowatych. Kation wapniowy jest aktywatorem wielu reakcji enzymatycznych; uczestniczy w przekazywaniu impulsów nerwowych, skurczu serca, mięśni gładkich i szkieletowych, czynności nerek, oddychaniu i krzepnięciu krwi. Odgrywa rolę regulacyjną w uwalnianiu i przechowywaniu neuroprzekaźników i hormonów, w wychwycie i wiązaniu aminokwasów, wchłanianiu cyjanokobalaminy (witaminy B12) i wydzielaniu gastryny. Homeostaza wapniowa – regulacja hormonalna: parathormon (wydzielany w odpowiedzi na spadek stężenia wapnia w osoczu) przyspiesza uwalnianie wapnia z kości, zwiększa jego wchłanianie z jelit i wchłanianie zwrotne w nerkach; kalcytonina obniża stężenie wapnia w osoczu, zmniejsza resorpcję kości i zwiększa wydalanie jonów przez nerki; witamina D stymuluje wchłanianie wapnia w jelitach i zmniejsza jego wydalanie przez nerki. Dystrybucja w organizmie: najczęściej występujący składnik mineralny w organizmie człowieka (ok. 1,5% całkowitej masy ciała); ponad 99% znajduje się w kościach i zębach, 1% jest rozpuszczony w płynie wewnątrz- i zewnątrzkomórkowym. Wapń z kości jest stale wymieniany z wapniem osocza; przy zaburzeniu równowagi wapniowej (niedobór w diecie lub inne przyczyny) może być czerpany z zasobów tkanki kostnej dla ważniejszych potrzeb organizmu, przez co w przewlekłych niedoborach prawidłowa mineralizacja kości zależy od odpowiedniej całkowitej ilości wapnia. Stężenia i frakcje: fizjologiczne stężenie w osoczu 2,25–2,75 mmol/l; ok. 40–50% wiąże się z albuminą, więc całkowite stężenie jest sprzężone ze stężeniem białek osocza; stężenie zjonizowanego wapnia 1,23–1,43 mmol/l, regulowane przez kalcytoninę i parathormon. Tylko wapń zjonizowany jest fizjologicznie aktywny; prawidłowe całkowite stężenie w surowicy 9–10,4 mg/dl (4,5–5,2 mEq/l). Ok. 50% wapnia w surowicy ma postać jonową, ok. 5% występuje w kompleksach z fosforanami, cytrynianami i innymi anionami. Stężenie w surowicy nie jest dokładnym wskaźnikiem całkowitej zawartości wapnia w organizmie – zawartość może być zmniejszona mimo hiperkalcemii, a hipokalcemia może wystąpić nawet przy zwiększonej całkowitej zawartości. Efekt terapeutyczny: pozajelitowe uzupełnianie wapnia normalizuje patologicznie niskie zawartości wapnia w osoczu i usuwa objawy hipokalcemii. Równoważniki: 1 g glukonianu wapnia (monohydrat) odpowiada ok. 2,2 mmol wapnia; 11,2 g glukonianu wapnia (monohydrat) odpowiada ok. 1 g wapnia.
Ostra objawowa hipokalcemia u dorosłych, dzieci i młodzieży; przewlekła hipokalcemia i tężyczka hipokalcemiczna; zapobieganie hipokalcemii w transfuzji wymiennej i długotrwałej terapii zastępczej elektrolitami. Ostra, ciężka hiperkaliemia z lub bez zmian w EKG (dorośli, dzieci, młodzież) – celem jest zmniejszenie pobudliwości komórek mięśnia sercowego (działanie kardioprotekcyjne) i zapobieganie arytmii, a nie obniżenie stężenia potasu w surowicy. Resuscytacja krążeniowo-oddechowa: w przebiegu ciężkiej hiperkaliemii u dorosłych, dzieci i młodzieży, wyłącznie w przypadku udokumentowanej ciężkiej hiperkaliemii; nie należy stosować rutynowo podczas zatrzymania krążenia. Podanie uzasadnione tylko przy szczególnych wskazaniach, m.in. w aktywności elektrycznej bez tętna spowodowanej hiperkalemią, hipokalcemią lub przedawkowaniem antagonistów wapnia.
Podanie wyłącznie dożylne – powolne bezpośrednie wstrzyknięcie lub ciągła bądź przerywana infuzja; glukonian wapnia podaje się dożylnie w postaci roztworu, przez powolne bezpośrednie wstrzyknięcie dożylne lub przez ciągłą albo przerywaną infuzję dożylną. Wstrzyknięcie podskórne i wstrzyknięcie domięśniowe jest przeciwwskazane u dzieci. U pozostałych nie zaleca się podawania domięśniowego i podskórnego glukonianu wapnia ze względu na możliwość wystąpienia martwicy tkanek, złuszczenia naskórka i powstawania ropnia; należy również unikać podania pozanaczyniowego. Cel terapeutyczny: prawidłowe stężenie wapnia w osoczu mieści się w zakresie 2,25-2,75 mmol lub 4,5-5,5 mEq na litr u osób dorosłych. Leczenie powinno mieć na celu przywrócenie lub utrzymanie tego stężenia. Podczas leczenia należy ściśle monitorować stężenie wapnia w osoczu. Ostra, objawowa hipokalcemia – dorośli (prawidłowa czynność nerek): 10 do 20 ml roztworu 95 mg/ml (co odpowiada 2,2 - 4,4 mmol wapnia) można podawać w postaci nierozcieńczonej jako powolne wstrzyknięcie dożylne trwające przez 10 minut, monitorując stężenie wapnia w osoczu i EKG, lub rozcieńczone w 50 do 100 ml roztworu glukozy 5% lub chlorku sodu 0,9% i podawane w powolnym wlewie dożylnym trwającym przez 10 minut, monitorując stężenie wapnia w osoczu i EKG. W razie potrzeby dawkę można powtórzyć w zależności od stanu klinicznego pacjenta; kolejne dawki należy dostosować do aktualnego stężenia wapnia w osoczu. W razie potrzeby dawki można powtarzać co 1-3 dni. Hipokalcemia – dzieci i młodzież: podczas podawania konieczne jest ścisłe monitorowanie stężenia wapnia w osoczu i EKG, aż do uzyskania prawidłowego stężenia wapnia. Powolne wstrzyknięcie dożylne u noworodków – dawka jednorazowa 1 ml/kg masy ciała roztworu 95 mg/ml (co odpowiada 0,22 mmol wapnia) może zostać podana w postaci nierozcieńczonej w powolnym wstrzyknięciu dożylnym trwającym 5-10 minut. Wykazano, iż niższe dawki 0,5 ml/kg masy ciała (co odpowiada 0,11 mmol wapnia) są również skuteczne w łagodzeniu objawów hipokalcemii. Dawka może zostać rozcieńczona w stosunku 1:1 lub 1:5 w roztworze glukozy 5%, a szybkość podawania nie powinna przekroczyć 0,22 mmol wapnia/minutę. Dzieci i młodzież (>1 miesiąca do 17 lat): dawka jednorazowa od 0,3 do 0,6 ml/kg masy ciała (co odpowiada od 0,07 do 0,13 mmol wapnia) podana w postaci nierozcieńczonej w powolnym wstrzyknięciu dożylnym trwającym 5-10 minut. Schemat dawkowania należy następnie indywidualnie dostosować w zależności od aktualnego stężenia wapnia w osoczu i nasilenia objawów hipokalcemii, przy maksymalnej dawce dobowej wynoszącej 1 ml/kg masy ciała (co odpowiada 0,22 mmol wapnia). Dawka może zostać rozcieńczona w stosunku 1:5 w roztworze glukozy 5% lub chlorku sodu 0,9%, a szybkość podawania nie powinna przekraczać 0,22 mmol wapnia/minutę. Hipokalcemia – powolna ciągła infuzja (szybkość podawania dostosowana w zależności od stężenia wapnia w osoczu i nasilenia objawów hipokalcemii): noworodki – początkowo 0,2-0,3 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,04-0,07 mmol wapnia), rozcieńczonego w stosunku 1:10 w roztworze chlorku sodu 0,9% lub glukozy 5%. Wykazano, iż niższa początkowa szybkość wlewu wynosząca 0,1 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,02 mmol wapnia) jest skuteczna w korygowaniu stężenia wapnia w osoczu. Dzieci i młodzież (>1 miesiąca do 17 lat) – początkowo 0,08 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,02 mmol wapnia), rozcieńczonego w stosunku 1:10 w roztworze chlorku sodu 0,9% lub glukozy 5%. Dzieci i niemowlęta – dawka początkowa ogólna: początkowa dawka stosowana u dzieci i niemowląt wynosi na ogół 0,3 ml/kg mc. do 0,6 ml/kg mc. (0,066 mmol/kg mc. do 0,132 mmol/kg mc.). Nie zaleca się podawania więcej niż 0,9 ml/kg mc. (0,198 mmol) w ciągu 24 godzin. Ostra, ciężka hiperkaliemia (z lub bez zmian w EKG) – dorośli: podawanie wapnia w przypadku ciężkiej hiperkaliemii ma na celu zapobieganie rozwojowi ciężkich zaburzeń rytmu serca, podczas gdy podawanie innych substancji ma na celu zmniejszenie stężenia potasu. Przy stężeniu potasu w osoczu powyżej 6,5 mmol/l z lub bez nieprawidłowościami w EKG: 10 ml roztworu 95 mg/ml (odpowiadające 2,2 mmol wapnia) można podawać w postaci nierozcieńczonej jako powolne wstrzyknięcie dożylne trwające 5-10 minut. W razie potrzeby dawkę można powtórzyć w odstępach 5 lub 10 minutowych, aż do uzyskania poprawy zapisu EKG. Przy leczeniu glikozydami nasercowymi – szczególna ostrożność: produkt należy podawać powoli (w 100 ml 5% glukozy przez 20 minut). Szybkie podanie wapnia może przyspieszyć toksyczne działanie digoksyny na mięsień sercowy, dlatego należy również rozważyć inne metody, np. hemodializę, po konsultacji ze specjalistami. Hiperkaliemia – dzieci i młodzież: jeśli dziecko otrzymuje glikozydy nasercowe lub podejrzewa się zatrucie digoksyną, podawać wolniej, przez 30 minut, ponieważ wapń może zwiększać toksyczność digoksyny na mięsień sercowy nawet przy prawidłowym stężeniu digoksyny. Noworodki: 0,5 ml/kg masy ciała (odpowiadająca 0,11 mmol wapnia) może zostać podana w postaci nierozcieńczonej w powolnym wstrzyknięciu dożylnym trwającym 5-10 minut. Jeśli to możliwe, dawkę należy podać przez wkłucie centralne; w przypadku braku wkłucia centralnego dawkę należy rozcieńczyć chlorkiem sodu 0,9% do pięciokrotnej objętości (np. 0,5 ml/kg/dawkę rozcieńczyć do 2,5 ml/kg/dawkę). Dawkę można powtórzyć, jeśli zmiany w EKG utrzymują się po 5-10 minutach od podania pierwszej dawki, przy czym maksymalna całkowita dawka dobowa wynosi 1 ml/kg masy ciała (co odpowiada 0,22 mmol wapnia). Dzieci i młodzież (>1 miesiąca do 17 lat): 0,5 ml/kg masy ciała (odpowiadająca 0,11 mmol wapnia) może zostać podana w postaci rozcieńczonej w 50 ml chlorku sodu 0,9% przez 10 minut. Dawkę można powtórzyć, jeśli zmiany w EKG utrzymują się po 5-10 minutach od podania pierwszej dawki, przy czym maksymalna całkowita dawka dobowa wynosi 1 ml/kg masy ciała (co odpowiada 0,22 mmol wapnia). Dzieciom o masie ciała ≥ 20 kg można podać maksymalną zalecaną dawkę 20 ml roztworu 95 mg/ml (co odpowiada 4,4 mmol wapnia). Resuscytacja krążeniowo-oddechowa / zatrzymanie akcji serca z powodu hiperkaliemii – dorośli: 30 ml roztworu 95 mg/ml (co odpowiada 6,36 mmol wapnia) można podawać w postaci nierozcieńczonej jako szybkie wstrzyknięcie dożylne. Przeważnie podaje się od 7 do 15 ml (1,54 do 3,3 mmola); bezwzględna ilość wapnia wymagana w tym wskazaniu jest trudna do ustalenia i może się znacznie różnić. Dzieci i młodzież: 0,6 ml/kg masy ciała (odpowiadająca 0,13 mmol wapnia) może zostać podana w postaci nierozcieńczonej w postaci powolnego wstrzyknięcia dożylnego/podania w ciągu 10-20 sekund, jeśli to możliwe przez wkłucie centralne. Dawkę w razie potrzeby można powtórzyć i dostosować do aktualnego stężenia wapnia. Maksymalna ekspozycja dobowa (ryzyko glinu): dorośli – nie zaleca się podawania więcej niż 50 ml roztworu 95 mg/ml w okresie 24 godzin, ze względu na ryzyko narażenia na działanie glinu; wg innej charakterystyki nie zaleca się podawania więcej niż 46 ml (10,12 mmol wapnia) w okresie 24 godzin. Dzieci i młodzież – ze względu na ryzyko narażenia na działanie glinu zaleca się stosowanie nie więcej niż 1 ml/kg masy ciała roztworu 95 mg/ml (co odpowiada 0,22 mmol wapnia) w okresie 24 godzin u noworodków i dzieci w wieku powyżej 1 miesiąca do 17 lat. Dawka powinna zostać dobrana indywidualnie zgodnie z zalecanym zakresem dawkowania, w zależności od stężenia wapnia w osoczu, nasilenia objawów hipokalcemii i maksymalnych limitów ekspozycji na glin. Szybkość podawania: dożylnie nie powinna przekraczać 0,45 mmol wapnia na minutę u osób dorosłych oraz 0,22 mmol wapnia na minutę jako bolus u dzieci. Przy bezpośrednim wstrzyknięciu dożylnym stosowano różne maksymalne szybkości podawania, w tym 2 ml/min, 1,5 do 3 ml/min i 5 ml/min, a przy przerywanym wlewie sugeruje się maksymalną szybkość 2 ml/min. W przypadku wlewu ciągłego należy dostosować szybkość podawania w zależności od stężenia wapnia w osoczu i nasilenia objawów hipokalcemii, a w przypadku postępowania w ostrej ciężkiej hiperkaliemii dawkę i szybkość podawania należy dostosowywać w zależności od zapisu EKG. Podanie i monitorowanie: pacjent powinien pozostawać w pozycji leżącej oraz należy go uważnie obserwować podczas podawania; monitorowanie powinno obejmować wapń w osoczu i EKG. Po wykonaniu wstrzyknięcia dożylnego pacjent powinien pozostać w pozycji leżącej przez 15 minut. Z uwagi, iż podanie pozanaczyniowe może prowadzić do ciężkich obrażeń skóry, w tym martwicy tkanek, należy zapewnić odpowiedni dostęp dożylny. Podawanie należy tymczasowo przerwać, gdy pojawią się nieprawidłowe odczyty EKG lub gdy pacjent skarży się na dyskomfort; podawanie można wznowić, gdy powróci prawidłowy odczyt lub dyskomfort pacjenta minie. Postępowanie uzupełniające: w łagodnych objawach hipokalcemii zaleca się doustną suplementację wapnia; po zastosowaniu terapii dożylnej w przypadku ostrej objawowej hipokalcemii, jeśli jest to wskazane, należy podać doustną suplementację wapnia, np. w przypadkach niedoboru kalcyferolu. Szczególne grupy pacjentów – podeszły wiek: czynniki związane niekiedy ze starzeniem się, takie jak zaburzenia czynności nerek i uboga dieta, mogą pośrednio wpływać na tolerancję i mogą wymagać zmniejszenia dawki. Zaburzenia nerek: u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek występuje zwiększone ryzyko hiperkalcemii. W przypadku stanu niedoboru wapnia wymagającego szybkiego uzupełnienia (krótkotrwałe stosowanie) należy podawać stopniowo i przy ścisłym monitorowaniu stężenia wapnia w osoczu aż do uzyskania pożądanego efektu, ponieważ u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek można go osiągnąć przy mniejszej ilości wapnia. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami nerek i niewydolnością nerek powinny być dostępne odpowiednie metody oczyszczania krwi (hemodializa lub dializa otrzewnowa). Zaburzenia wątroby: czynność wątroby nie wpływa na dostępność zjonizowanego wapnia po dożylnym podaniu wapnia glukonianu i dostosowanie dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby nie jest konieczne.
Bezwzględne przeciwwskazania: - hiperkalcemia, m.in. w nadczynności przytarczyc, hiperwitaminozie D, chorobie nowotworowej z odwapnieniem kości, niewydolności nerek, unieruchomieniu z osteoporozą, sarkoidozie i zespole mleczno-alkalicznym - hiperkalciuria - ciężka choroba nerek oraz utrata wapnia związana z unieruchomieniem - stężenie wapnia w surowicy powyżej wartości prawidłowych (4,5–5,5 mEq/l lub 2,25–2,75 mmol) - zatrucie glikozydami nasercowymi - pozajelitowe podawanie u pacjentów otrzymujących glikozydy nasercowe - dożylne podawanie u pacjentów przyjmujących digoksynę, gdyż wapń nasila jej działanie na serce i może prowadzić do zatrucia - galaktozemia - wyjątkowo dopuszczalne dożylne podanie u leczonych glikozydami nasercowymi jedynie w ciężkiej hipokalcemii lub ostrej ciężkiej hiperkaliemii, gdy brak bezpieczniejszych metod i niemożliwe jest podanie doustne - jednoczesne podawanie z ceftriaksonem u wcześniaków do skorygowanego wieku 41 tygodni oraz u noworodków urodzonych o czasie do 28 dnia życia, z uwagi na ryzyko wytrącenia soli wapniowej ceftriaksonu - powtarzające się lub długotrwałe leczenie u dzieci poniżej 18 lat oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, ze względu na narażenie na glin - stosowanie w całkowitym żywieniu pozajelitowym, z uwagi na ryzyko narażenia na glin - podawanie drogą domięśniową lub podskórną, ze względu na ryzyko martwicy lub złuszczenia tkanek w miejscu podania Ostrożnie: - nefrokalcynoza - choroby serca - sarkoidoza (choroba Boecka) - jednoczesne otrzymywanie adrenaliny - osoby w podeszłym wieku - zaburzenia czynności nerek, mogące wiązać się z hiperkalcemią i wtórną nadczynnością przytarczyc – podawanie pozajelitowe tylko po ocenie wskazania i z monitorowaniem równowagi fosforanowo-wapniowej - ciężkie zaburzenia czynności nerek i niewydolność nerek, z uwagi na zwiększone ryzyko hiperkalcemii - pozajelitowe podawanie u dzieci oraz w przewlekłej niewydolności nerek, a także przy skłonności do tworzenia kamieni w drogach moczowych - drażniące działanie soli wapnia na tkanki oraz ryzyko wynaczynienia i martwicy tkanek przy podaniu pozanaczyniowym - przyjmowanie dużych dawek witaminy D
Glikozydy nasercowe: wapń może nasilać działanie digoksyny i innych glikozydów nasercowych, co może prowadzić do poważnej toksyczności; dożylne podawanie wapnia pacjentom leczonym glikozydami nasercowymi jest przeciwwskazane. Wyjątkowo dopuszczalne dożylnie tylko wtedy, gdy jest niezbędne w leczeniu ciężkich objawów hipokalcemii lub w ostrej ciężkiej hiperkaliemii, pomimo istotnego ryzyka dla pacjenta, w przypadku kiedy nie są dostępne bezpieczniejsze alternatywne metody leczenia i nie jest możliwe podawanie wapnia drogą doustną. Adrenalina (epinefryna): jednoczesne podawanie wapnia i adrenaliny osłabia jej działanie β-adrenergiczne u pacjentów po operacji serca. Magnez: wapń i magnez działają wzajemnie antagonistycznie. Antagoniści wapnia (blokery kanału wapniowego): wapń może osłabiać ich działanie. Diuretyki tiazydowe: jednoczesne stosowanie może wywoływać hiperkalcemię, ponieważ zmniejszają one wydalanie wapnia przez nerki. Niezgodności fizyczne: interakcja z ceftriaksonem i sodu wodorowęglanem.
Zaburzenia serca (częstość nieznana): bradykardia, arytmia, zatrzymanie akcji serca, omdlenia. Zaburzenia naczyniowe (częstość nieznana): niedociśnienie tętnicze, rozszerzenie naczyń, zapaść krążeniowa (prawdopodobnie śmiertelna), rumieńce, zakrzepica żył głębokich. Zaburzenia żołądka i jelit (częstość nieznana): nudności, wymioty. Zaburzenia ogólne i w miejscu podania: uczucie gorąca, pocenie się (częstość nieznana); po zbyt szybkim wstrzyknięciu – uderzenia gorąca; w miejscu wstrzyknięcia domięśniowego mogą towarzyszyć odczucia bólu lub rumień; zwapnienia w tkankach (częstość nieznana), w tym ablacja i martwica skóry powstałe w wyniku wynaczynienia. Rzadko – ciężkie, a w niektórych przypadkach śmiertelne działania niepożądane po dożylnym podaniu ceftriaksonu i soli wapnia u wcześniaków i noworodków urodzonych o czasie. Objawy sercowo-naczyniowe i ogólnoustrojowe: mogą wystąpić jako objawy ostrej hiperkalcemii wynikającej z przedawkowania dożylnego lub zbyt szybkiego wstrzyknięcia dożylnego; ich występowanie i częstotliwość są bezpośrednio związane z szybkością podawania i podawaną dawką. Zatrucie glinem (częstość nieznana): niedokrwistość mikrocytarna, osteopenia, złamania, krzywica, upośledzona mineralizacja kości (zmniejszona masa kostna i zawartość minerałów), neurotoksyczność (wpływająca na rozwój mózgu i układu nerwowego) i hepatotoksyczność. Potencjalne działania niepożądane występujące w wyniku ekspozycji na glin w przypadkach powtarzającego się lub długotrwałego leczenia u dzieci i młodzieży, u osób w podeszłym wieku i u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. W populacji pediatrycznej toksyczność glinu często objawia się w postaci osteopenii, złamań oraz krzywicy i zwykle występuje po miesiącach lub latach leczenia, ale może pojawić się po krótszym okresie czasu u niemowląt. Glin może gromadzić się, prowadząc do zaawansowanego zaburzenia czynności nerek.
Ciąża: wapń przenika przez łożysko, osiągając wyższe stężenie we krwi płodu niż u matki. Brak danych o stosowaniu glukonianu wapnia w ciąży – decyzja o leczeniu wymaga rozważenia korzyści dla matki wobec ryzyka dla płodu. Podanie dożylne (roztwór do wstrzykiwań) wskazane tylko wtedy, gdy stan kliniczny kobiety tego wymaga. Konieczne dokładne obliczenie dawki i regularna kontrola stężenia wapnia w osoczu, aby uniknąć hiperkalcemii, szkodliwej dla płodu. Laktacja: ograniczone – wapń przenika do mleka kobiecego. Nie udokumentowano działań niepożądanych po podaniu roztworów wapnia kobietom karmiącym piersią. Decyzja o leczeniu wymaga rozważenia korzyści dla matki wobec ryzyka dla niemowlęcia. Płodność: brak danych.
Umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Ze względu na wyraźne działanie uspokajające zdolność ta pozostaje upośledzona przez kilka godzin po podaniu dożylnym.
Wchłanianie: przy podaniu dożylnym biodostępność wynosi 100%; po podaniu dożylnym biodostępność wapnia glukonianu wynosi 100%. Wapń pochodzący z diety wchłania się w jelicie cienkim – wchłania się około jednej trzeciej spożywanego wapnia, chociaż może się to różnić w zależności od czynników dietetycznych i stanu jelita cienkiego. Dystrybucja: podany parenteralnie wapń zachowuje się jak wapń endogenny; około 45-50% całkowitego stężenia wapnia w osoczu występuje w fizjologicznie aktywnej postaci zjonizowanej, około 40-50% wiąże się z białkami, głównie z albuminą, a 8-10% występuje w kompleksie z anionami. Po wchłonięciu wapń najpierw dostaje się do płynu pozakomórkowego, a następnie jest szybko wprowadzany do tkanki kostnej. Tworzenie kości nie jest jednak stymulowane przez podawanie wapnia. Kość zawiera 99% wapnia obecnego w organizmie; pozostały 1% jest równomiernie rozmieszczony między płynami wewnątrzkomórkowymi i pozakomórkowymi. Wpływ białek i pH: hiperproteinemia jest związana ze zwiększeniem całkowitego stężenia wapnia w surowicy. W hipoproteinemii całkowite stężenie wapnia w surowicy zmniejsza się. Kwasica powoduje zwiększenie stężenia jonów wapnia, podczas gdy zasadowica sprzyja zmniejszeniu stężenia wapnia w surowicy. Przenikanie: wapń przenika przez łożysko i osiąga wyższe stężenia we krwi płodowej niż we krwi matki. Wapń przenika do mleka kobiet karmiących piersią. Metabolizm: po wstrzyknięciu egzogenny wapń jest dodawany do wewnątrznaczyniowej puli wapnia i jest traktowany przez organizm w taki sam sposób jak wapń endogenny. Eliminacja: wapń niewchłonięty, a także wydzielony z żółcią i sokiem trzustkowym do światła przewodu pokarmowego jest wydalany głównie z kałem. Nerkowo: większość wapnia przefiltrowanego przez kłębuszki nerkowe jest ponownie wchłaniana we wstępującym ramieniu pętli Henlego oraz w bliższych i dalszych kanalikach krętych. Pozostałe niewielkie ilości kationów są wydalane z moczem. Reabsorpcja kanalikowa jest bardzo wysoka – 98-99% wapnia ulega wchłanianiu zwrotnemu w kanalikach nerkowych. Wapń jest również wydalany przez gruczoły potowe. Regulacja wydalania nerkowego: parathormon, witamina D i diuretyki tiazydowe zmniejszają wydalanie wapnia z moczem, podczas gdy inne leki moczopędne, kalcytonina i hormon wzrostu sprzyjają wydalaniu kationów przez nerki. Wydalanie wapnia z moczem zmniejsza się wraz ze zmniejszeniem stężenia jonów wapnia w surowicy krwi, zaś zwiększa się proporcjonalnie wraz ze wzrostem tego stężenia. U zdrowych osób dorosłych stosujących regularną dietę wydalanie wapnia z moczem może wynosić nawet 250–300 mg na dobę. W przypadku diet o niskiej zawartości wapnia wydalanie z moczem zwykle nie przekracza 150 mg na dobę. Wydalanie wapnia z moczem zmniejsza się w czasie ciąży i we wczesnych stadiach niewydolności nerek.
Informacje przedstawione w monografii substancji zostały opracowane na podstawie wybranych Charakterystyk Produktów Leczniczych (ChPL) leków zawierających tę substancję. Aktualna ChPL danego preparatu pozostaje zawsze ostatecznym i wiążącym źródłem informacji o leku.