Trifaroten

Retinoid do stosowania miejscowego w trądziku; chemicznie stabilna pochodna kwasu terfenylowego o aktywności retinoidopodobnej. Silny agonista receptora kwasu retinowego γ (RARγ), o dużej selektywności wobec tego receptora względem RARα i RARβ (odpowiednio 50- i 8-krotnie), bez aktywności wobec receptora retinoidowego X (RXR). Moduluje geny docelowe retinoidów odpowiedzialne za procesy różnicowania i procesy zapalne w unieśmiertelnionych keratynocytach oraz w zrekonstruowanym naskórku. Działanie farmakodynamiczne: w modelu Rhino-mouse silne działanie komedolityczne ze zmniejszeniem liczby zaskórników i znacznym zwiększeniem grubości naskórka. W tym modelu efekt komedolityczny odpowiadał innym znanym retinoidom przy około 10-krotnie mniejszej dawce. Dodatkowo działanie przeciwzapalne i depigmentacyjne.

Miejscowe leczenie trądziku pospolitego twarzy i (lub) tułowia, u pacjentów w wieku od 12 lat i starszych, z licznymi zaskórnikami, grudkami i krostami.

Stosowany miejscowo na skórę, w cienkiej warstwie na zmienione chorobowo miejsca twarzy i/lub tułowia, raz na dobę, wieczorem, na umytą i osuszoną skórę. Wyłącznie do stosowania na skórę. Orientacyjnie: jedna doza wystarcza na pokrycie twarzy (czoło, policzki, nos, broda); dwie dozy na górną część tułowia (górna część pleców, ramiona, klatka piersiowa); dodatkowa doza, gdy trądzik obejmuje także środkowy i dolny obszar pleców. Ocenę poprawy klinicznej zaleca się po trzech miesiącach od rozpoczęcia leczenia. Populacje szczególne: brak danych o bezpieczeństwie i skuteczności u osób w wieku 65 lat i starszych; nie badano stosowania przy zaburzeniach czynności nerek i wątroby; nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności u dzieci w wieku poniżej 12 lat. Unikać kontaktu z oczami, powiekami, ustami i błonami śluzowymi.

Bezwzględne przeciwwskazania: - ciąża - kobiety planujące zajście w ciążę Ostrożnie: - stosowanie na rany, otarcia, skórę z wypryskiem oraz oparzenia słoneczne - wystąpienie reakcji uczuleniowej na składnik – wskazana przerwa w stosowaniu - jednoczesne stosowanie z kosmetykami lub środkami przeciwtrądzikowymi o działaniu złuszczającym, drażniącym lub wysuszającym (ryzyko sumowania podrażnienia) - kontakt z oczami, powiekami, ustami i błonami śluzowymi - nadmierna ekspozycja na światło słoneczne, korzystanie z solarium oraz fototerapia - wykonywanie depilacji metodą woskowania na leczonej skórze

Stosowany miejscowo nie zmienia stężeń we krwi doustnych hormonalnych środków antykoncepcyjnych – etynyloestradiolu i lewonorgestrelu. Ostrożnie przy jednoczesnym stosowaniu z kosmetykami lub środkami przeciwtrądzikowymi o działaniu złuszczającym, drażniącym lub wysuszającym, z uwagi na możliwość sumowania się działania drażniącego.

Miejscowe reakcje skórne w miejscu aplikacji – rumień, złuszczanie, przesuszenie oraz uczucie kłucia/pieczenia – występują bardzo często; na skórze twarzy o nasileniu łagodnym, umiarkowanym i ciężkim odpowiednio u 39%, 29,7% i 6,2% pacjentów, a na skórze tułowia odpowiednio u 32,9%, 18,9% i 5,2%. Maksymalne nasilenie zwykle w 1. tygodniu leczenia twarzy oraz w 2. i 4. tygodniu leczenia tułowia, malejące podczas dalszego stosowania. Często: podrażnienie w miejscu podania, świąd w miejscu podania i oparzenie słoneczne (u 1,2–6,5% pacjentów). Niezbyt często: ból w miejscu podania, suchość skóry w miejscu podania, odbarwienie skóry w miejscu podania, nadżerka skóry w miejscu podania, wysypka w miejscu podania, obrzęk w miejscu podania; podrażnienie skóry, trądzik, alergiczne zapalenie skóry, rumień. Rzadko: rumień w miejscu podania, pokrzywka w miejscu podania, pęcherzyki w miejscu podania; wyprysk astealotyczny, łojotokowe zapalenie skóry, uczucie pieczenia skóry, pękanie skóry, nadmierna pigmentacja skóry; złuszczanie powiek, obrzęk powiek; zapalenie czerwieni warg; zaczerwienienie.

Przeciwwskazany w ciąży oraz u kobiet planujących ciążę. Doustne retinoidy wiążą się z ryzykiem wad wrodzonych. Retinoidy miejscowe stosowane zgodnie z zaleceniami dają na ogół małą ekspozycję ogólnoustrojową z uwagi na minimalne wchłanianie przezskórne, jednak w pewnych sytuacjach (uszkodzona skóra, przedawkowanie) ekspozycja układowa może się zwiększyć. W badaniach na zwierzętach po podaniu doustnym trifaroten wykazywał szkodliwy wpływ na reprodukcję przy dużej ekspozycji ogólnoustrojowej. W razie zajścia w ciążę podczas stosowania leczenie należy przerwać. Laktacja: brak danych o przenikaniu trifarotenu lub jego metabolitów do mleka kobiecego. Dane farmakodynamiczne/toksykologiczne u zwierząt wskazują na przenikanie trifarotenu lub metabolitów do mleka i nie można wykluczyć zagrożenia dla karmionego dziecka. Decyzję o kontynuacji karmienia albo o przerwaniu lub czasowym wstrzymaniu leczenia podejmuje się po rozważeniu korzyści dla dziecka i dla matki. W czasie karmienia nie stosować w okolicy klatki piersiowej i piersi, aby uniknąć połknięcia lub kontaktu dziecka z substancją. Płodność: brak badań wpływu na płodność u ludzi. U szczurów po podaniu doustnym nie stwierdzono wpływu na płodność, natomiast u psów po doustnym podaniu obserwowano zwyrodnienie komórek zarodkowych.

Bez wpływu lub wpływ nieistotny na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.

Wchłanianie ogólnoustrojowe po podaniu miejscowym niskie; porównywalne u osób dorosłych i w populacji pediatrycznej. Po 4 tyg. leczenia mierzalne stężenia trifarotenu w osoczu u 37% dorosłych pacjentów. Wnikanie do skóry: rozkład wykładniczy od warstwy rogowej naskórka przez naskórek do skóry właściwej. Wiązanie z białkami osocza: ponad 99,9%; bez istotnego wiązania z erytrocytami. Metabolizm głównie przez CYP2C9, CYP3A4 i CYP2C8, w mniejszym stopniu przez CYP2B6. Interakcje farmakokinetyczne: w stężeniach ogólnoustrojowych osiąganych po podaniu miejscowym nie hamuje izoenzymów CYP450 (CYP1A2, 2B6, 2C8, 2C9, 2C19, 2D6, 3A4) ani nie indukuje CYP1A2, 2B6, 3A4; nie hamuje transporterów wychwytu MATE, OATP, OAT, OCT ani transporterów efflux BCRP, PgP, BSEP, MPR.