Aminokwasy

Grupa farmakoterapeutyczna: preparaty krwiozastępcze i roztwory do wlewów; roztwory do stosowania pozajelitowego (kod ATC B05BA01). Roztwór aminokwasów pozbawiony aminokwasów rozgałęzionych, dostarczający 7 aminokwasów niezbędnych oraz 9 pozostałych jako fizjologiczne substraty do syntezy białek. Mechanizm: w dekompensacji MSUD roztwór bez BCAA – w skojarzeniu z suplementacją węglowodanów i lipidów – zapobiega katabolizmowi białek lub go odwraca oraz wspomaga anabolizm, zmniejszając stężenie odpowiednich alfa-ketokwasów.

Choroba syropu klonowego (MSUD) manifestująca się ostrym epizodem dekompensacji, u pacjentów od urodzenia, którzy nie kwalifikują się do doustnego i dojelitowego stosowania preparatów niezawierających aminokwasów rozgałęzionych (BCAA).

Dawkę dobiera się indywidualnie, uwzględniając zdolność organizmu do metabolizowania aminokwasów, wiek, masę ciała oraz zapotrzebowanie na składniki odżywcze i płyny oraz dodatkową energię podawaną doustnie/dojelitowo. Podaż aminokwasów wymaga zapewnienia odpowiedniej podaży kalorii; można w tym celu zastosować równoczesne infuzje glukozy i roztworu lipidów, przy czym podaż ta musi być co najmniej równa podaży kalorii dostosowanej do wieku pacjenta. Wskazana jest konsekwentna, ostrożna suplementacja izoleucyną i waliną; jeśli uzyskanie roztworu do infuzji zawierającego te 2 aminokwasy jest niemożliwe, można je podawać doustnie lub dojelitowo. Dorośli: dawka aminokwasów od 1 do 2 g/kg/24 h; objętość od 19 do 39 ml/kg/24 h; od 0,8 do 1,6 ml/kg/godzinę. Dzieci i młodzież: noworodki, niemowlęta i małe dzieci do 23 miesięcy – od 2 do 3 g/kg/24 h, od 39 do 58 ml/kg/24 h, od 1,6 do 2,4 ml/kg/godzinę; dzieci i nastolatki – od 1 do 2 g/kg/24 h, od 19 do 39 ml/kg/24 h, od 0,8 do 1,6 ml/kg/godzinę. Modyfikacja dawki zależy od wieku i masy ciała pacjenta. Poziom leucyny determinuje całościowy sposób leczenia i schemat żywienia, m.in. to, czy pacjent wymaga hemodializy/hemofiltracji z powodu ciężkiego lub przewlekle podwyższonego poziomu leucyny. W ostrej dekompensacji: należy rozważyć codzienną modyfikację dawki w zależności od potrzeb, na podstawie stężenia leucyny. Po osiągnięciu stabilizacji – modyfikacja co 2–3 dni, w zależności od potrzeb. Leczenie kontynuuje się do ustąpienia epizodu dekompensacji, tj. stężenia leucyny w osoczu poniżej 381 µmol/l. Sposób podawania: ciągła infuzja dożylna do żyły centralnej lub obwodowej. Zaleca się stosowanie infuzji ciągłej. Roztwór hipertoniczny, który należy podawać w powolnej infuzji. Ze względu na osmolarność możliwe jest podawanie obwodowe, jednak jego czas trwania należy ograniczyć do kilku dni, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia zakrzepowego zapalenia żył w miejscu infuzji. W trakcie podawania należy chronić butelkę przed światłem. Ostrożność w przypadku poważnie lub krytycznie podwyższonego poziomu leucyny – u tych pacjentów preparat dożylny niezawierający BCAA może nie być wystarczający do odpowiedniego obniżenia poziomu leucyny i konieczne może być zastosowanie innych metod leczenia, takich jak hemodializa lub hemofiltracja.

Bezwzględne przeciwwskazania: - nadwrażliwość na substancję czynną Ostrożnie: - ciężka niewydolność serca, z utrzymaniem równowagi między objętością płynów podawanych i wydalanych - zaburzenia czynności nerek, z ryzykiem dalszego wzrostu podwyższonego stężenia azotu mocznikowego we krwi - azotemia niezależnie od przyczyny, bez uwzględnienia całkowitego spożycia azotu - ciężka niewydolność wątroby, z ryzykiem zaburzeń równowagi aminokwasów w osoczu, hiperamonemii, otępienia i śpiączki - wcześniejsza choroba wątroby, z monitorowaniem parametrów czynności wątroby i objawów hiperamonemii - ryzyko reakcji anafilaktycznych/rzekomoanafilaktycznych, wymagających natychmiastowego przerwania infuzji - ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych z osadami w naczyniach płucnych, zatorami płucnymi i niewydolnością płuc - ryzyko przeładowania płynami z rozcieńczeniem elektrolitów w surowicy, przewodnieniem, przekrwieniem i obrzękiem płuc - poważne zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, przeładowanie płynami i zaburzenia metaboliczne, wymagające wyrównania przed infuzją - ostry obrzęk płuc, przeładowanie płynami oraz ostra faza wstrząsu kardiogennego - roztwór hipertoniczny wymagający powolnej infuzji

Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji. Roztwory aminokwasów mogą wywoływać ostry niedobór kwasu foliowego, dlatego wskazana jest codzienna podaż kwasu foliowego.

Niezbyt często: reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne oraz nadwrażliwość; hiperamonemia; zatorowość płucna, zatorowość żylna i niewydolność oddechowa; ze strony wątroby i dróg żółciowych – podwyższone stężenie bilirubiny we krwi, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych, cholestaza, zapalenie pęcherzyka żółciowego, kamica żółciowa; azotemia; w miejscu podania – zakrzepowe zapalenie żył w miejscu wkłucia oraz podrażnienie żył.

Ciąża: brak danych klinicznych u kobiet w ciąży; nie prowadzono badań wpływu na reprodukcję u zwierząt. Stosowanie w ciąży niezalecane, chyba że stan kliniczny jednoznacznie tego wymaga – po szczegółowej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Laktacja: ograniczone – aminokwasy/metabolity przenikają do mleka kobiecego. Po dawkach terapeutycznych nie przewiduje się wpływu na noworodka/niemowlę karmione piersią. Dane o przenikaniu składników/metabolitów do mleka niewystarczające; nie można wykluczyć ryzyka dla noworodka/niemowlęcia. Dopuszczalne w okresie karmienia wyłącznie po szczegółowej ocenie korzyści do ryzyka. Płodność: brak wystarczających danych; w dawkach terapeutycznych nie przewiduje się wpływu.

Nie wpływa lub wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Podanie dożylne; 100% biodostępność układowa wolnych aminokwasów w roztworze. Dystrybucja: wstępnie w obrębie centralnego przedziału naczyniowego oraz wody pozanaczyniowej; transport do komórek, gdzie następuje wbudowanie w białka, przekształcenie w inne aminokwasy, rozkład energetyczny lub deaminacja. Metabolizm: źródło 7 aminokwasów niezbędnych i 9 pozostałych do syntezy białek; nadmiar ponad bieżące zapotrzebowanie ulega metabolizmowi szlakami alternatywnymi, katabolizmowi i/lub wydalaniu z potem i moczem. Eliminacja nerkowa: wydalanie w kanalikach nerkowych, z aktywną resorpcją zwrotną z przesączu kłębuszkowego głównie w kanalikach proksymalnych i powrotem do krążenia; po przekroczeniu górnej granicy wydolności aktywnego transportu nadmiar aminokwasów jest wydalany z moczem.