Dobezylan wapnia

Lek ochraniający ścianę naczyń, stosowany w leczeniu żylaków; kod ATC C05BX01. Punkt uchwytu: śródbłonek i warstwa podstawna naczyń włosowatych. Działa na poziomie ścian naczyń włosowatych, regulując zaburzenia ich funkcji fizjologicznych: zwiększoną przepuszczalność i zmniejszone napięcie. Wpływ na naczynia włosowate: zmniejsza nadmierną przepuszczalność naczyń włosowatych, w tym powodowaną przez histaminę i bradykininę, przez co zapobiega przesiąkaniu płynów z łożyska naczyniowego; zmniejsza też łamliwość naczyń włosowatych i zwiększa ich wytrzymałość. Zapobiega tworzeniu wysięków i usprawnia mikrokrążenie. Wpływ na krew i reologię: zwiększa elastyczność erytrocytów, a u pacjentów z retinopatią cukrzycową zmniejsza nadmierną lepkość krwi, poprawiając jej właściwości reologiczne. Zmniejszenie lepkości krwi następuje poprzez zmianę składu białek osocza oraz normalizację mechanicznych właściwości krwinek czerwonych (zwiększona odkształcalność). Zmniejsza lepkość osocza i zwiększa jej przepływ przez tkanki obwodowe. Działanie przeciwagregacyjne: hamowanie agregacji płytek wywołanej przez kolagen i trombinę, bez wpływu na agregację stymulowaną przez kwas arachidonowy. Wpływ na kolagen: przeciwdziała hamowaniu syntezy kolagenu powodowanemu przez glukozę, przyspieszając fibrynogenezę kolagenu typu II, który jest ważnym składnikiem strukturalnym ścian tętnic. Wpływ na krążenie żylne: zwiększa napięcie ściany żył, zapobiegając zastojom krwi i tworzeniu się zakrzepów. Usprawnia obwodowe krążenie żylne, zmniejszając zastój w naczyniach żylnych i hamując rozwój zmian zakrzepowych towarzyszących powstawaniu żylaków, zwłaszcza kończyn dolnych. Wpływ na układ limfatyczny: zmniejsza przepuszczalność naczyń limfatycznych oraz ich łamliwość, poprawia drenaż układu limfatycznego, powodując zmniejszenie obrzęków. Prowadzi to do ustąpienia dolegliwości bólowych i uczucia ciężkości kończyn.

Przewlekła niewydolność żylna kończyn dolnych – leczenie objawowe: bóle, kurcze, uczucie ciężkości nóg, mrowienie, drętwienie, obrzęk, zmiany skórne na tle zastoju krwi; parestezje. Żylaki kończyn dolnych. Pomocniczo w zakrzepowym zapaleniu powierzchownych żył kończyn dolnych. Pomocniczo w zaburzeniach mikrokrążenia pochodzenia tętniczo-żylnego. Mikroangiopatie, zwłaszcza retinopatia cukrzycowa; łagodna do umiarkowanej nieproliferacyjna retinopatia cukrzycowa, w celu opóźnienia postępu choroby. Objawowe leczenie żylaków odbytu (hemoroidów). Stosowany u dorosłych.

Wyłącznie dorośli. Zalecana dawka dobowa to 500–1000 mg wapnia dobezylanu jednowodnego. Dawkę dobiera się indywidualnie zależnie od nasilenia objawów choroby. Dawkowanie wg wskazań: w retinopatii cukrzycowej 1000–1500 mg na dobę (500 mg 2–3 razy na dobę); w niewydolności żylnej 500–1000 mg na dobę (500 lub 1000 mg raz na dobę). Czas leczenia: zależny od rodzaju i przebiegu choroby, zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy. Nie stosować dłużej niż 4 tygodnie bez porozumienia z lekarzem. Jeśli po 7 dniach nie następuje poprawa lub stan się pogarsza – konieczna konsultacja lekarska. Zaburzenia czynności nerek: skuteczności i bezpieczeństwa nie oceniano; wymagana ostrożność. Wydalany przez nerki. W ciężkiej niewydolności nerek wymagającej dializoterapii dawkę należy zmniejszyć. Zaburzenia czynności wątroby: skuteczności i bezpieczeństwa nie oceniano; wymagana ostrożność. Sposób podania: doustnie, w trakcie głównych posiłków. Kapsułki połykać w całości, bez otwierania.

Bezwzględne przeciwwskazania: - wiek dziecięcy i młodzieńczy (nie oceniano bezpieczeństwa ani skuteczności) Ostrożnie: - zaburzenia czynności nerek - ciężka niewydolność nerek, zwłaszcza u dializowanych (konieczne zmniejszenie dawki) - zaburzenia czynności wątroby - czynna choroba wrzodowa żołądka i (lub) dwunastnicy - przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka - ryzyko agranulocytozy oraz ciężkich reakcji nadwrażliwości (anafilaksja, wstrząs anafilaktyczny), prawdopodobnie na tle nadwrażliwości

Nie opisano znaczących klinicznie interakcji z innymi lekami. W badaniach na zwierzętach stwierdzono zwiększenie biodostępności kwasu acetylosalicylowego. Interferencje laboratoryjne: w dawkach terapeutycznych może zakłócać oznaczenia kreatyniny metodą enzymatyczną, dając niższe niż oczekiwano wartości. W razie konieczności pobrania próbek do badań (np. krwi) w trakcie leczenia, w celu zminimalizowania potencjalnego wpływu na wyniki, próbki należy pobrać przed pierwszym codziennym podaniem.

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: często ból brzucha, nudności, biegunka, wymioty. Opisywano zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz reakcje nadwrażliwości. Zaburzenia układu nerwowego: często ból głowy, zawroty głowy. Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: często ból stawów, ból mięśni. Zaburzenia układu immunologicznego: niezbyt często nadwrażliwość (wysypka, alergiczne zapalenie skóry, świąd, pokrzywka, obrzęk twarzy); bardzo rzadko reakcja anafilaktyczna. Zaburzenia krwi i układu chłonnego: bardzo rzadko agranulocytoza; częstość nieznana – neutropenia, leukopenia. Agranulocytozę opisywano u nielicznych pacjentów, a w 2 przypadkach nawracała po ponownym podaniu; późniejsza ocena profilu bezpieczeństwa wykazała, że ogólne ryzyko działań niepożądanych jest niskie, z dominującymi objawami w postaci gorączki, bólów stawów i zaburzeń żołądkowo-jelitowych. Zgłoszenia agranulocytozy były rzadkie, a we wcześniejszych ocenach ryzyka mógł wystąpić błąd metodologiczny. Zaburzenia ogólne: niezbyt często gorączka, dreszcze, astenia, zmęczenie. Badania diagnostyczne: często zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej; reakcje te są zwykle odwracalne po zaprzestaniu leczenia.

Brak danych o przenikaniu przez łożysko oraz o ewentualnych zaburzeniach rozwojowych u płodu; stosowanie w ciąży dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy potencjalna korzyść przewyższa ryzyko dla płodu, a w pierwszym trymestrze przeciwwskazane. W badaniach na zwierzętach nie wykazano bezpośredniego ani pośredniego szkodliwego wpływu na reprodukcję; dla ostrożności zaleca się unikanie stosowania w ciąży. Laktacja: przeciwwskazany – niewskazany podczas karmienia piersią; przenika do mleka matki w bardzo małych ilościach – ok. 0,4 µg/ml po trzykrotnym przyjęciu dawki 500 mg. Brak danych o wpływie na niemowlę karmione piersią; przed rozpoczęciem stosowania należy przerwać karmienie piersią. Ze względów bezpieczeństwa należy przerwać albo leczenie, albo karmienie piersią.

W zalecanych dawkach nie wpływa na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn; wywiera nieistotny wpływ na tę zdolność.

Wchłania się z przewodu pokarmowego; działanie rozpoczyna się w ciągu 1–2 godzin. Po podaniu doustnym 500 mg stężenie we krwi mierzone między 3 a 10 godziną utrzymuje się powyżej 6 µg/ml, a stężenie maksymalne ok. 8 µg/ml osiągane jest po ok. 6 godzinach. Po 24 godzinach stężenie zmniejsza się do ok. 3 µg/ml. Dystrybucja: wiązanie z białkami osocza 20–25%. W badaniach na zwierzętach nie przenika przez barierę krew–mózg ani łożysko; dane dotyczące ludzi nie są dostępne. Do mleka matki przenika jedynie w bardzo małych ilościach (w jednym badaniu po dawce 1500 mg stężenie w mleku wynosiło 0,4 µg/ml). Metabolizm i eliminacja: w zdecydowanej większości nie jest metabolizowany. Nie przechodzi do krążenia jelitowo-wątrobowego; wydalany głównie w postaci niezmienionej, tylko w ok. 10% w postaci metabolitów. W ciągu pierwszych 24 godzin ok. 50% dawki doustnej wydalane jest z moczem, a ok. 10% z kałem. Wydalanie z kałem i moczem jest w przybliżeniu równe i wynosi ok. 50%. Okres półtrwania w osoczu wynosi ok. 5 godzin.